Αρχική Νέα Ελλάδα - Κόσμος Αρθρο Ελπίδας Τσουρή: Ζητήματα βιοηθικής

Αρθρο Ελπίδας Τσουρή: Ζητήματα βιοηθικής

9



Με τίτλο: «Ζητήματα Βιοηθικής», δημοσιεύθηκε στις 13 Ιανουαρίου στην εφημερίδα «Ελευθεροτυπία», το ακόλουθο άρθρο της βουλευτή Χίου Ελπίδας Τσουρή.
Η κα Τσουρή συνέταξε το εν λόγω άρθρο με την ευκαιρία της τοποθέτησης της στη Βουλή των Ελλήνων σχετικά με το νομοσχέδιο που συζητείται την εβδομάδα που διανύουμε, με θέμα: «Εφαρμογή της ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής».


“Την τελευταία, κυρίως, εικοσαετία, με την εξέλιξη που σημειώνεται στο χώρο της βιοτεχνολογίας, όλο και πιο συχνά έρχεται στο προσκήνιο ο όρος βιοηθική. Οι ερευνητές της βιοτεχνολογίας έρχονται αντιμέτωποι με ερωτήματα που στο παρελθόν είχαν να κάνουν με τη θρησκεία και τη φιλοσοφία. Η κλωνοποίηση, η γενετική μετάλλαξη, κάποιες μορφές τεχνητής γονιμοποίησης δημιουργούν ποικίλα ερωτήματα στους επιστήμονες, και όχι μόνο, οι απαντήσεις των οποίων δεν άπτονται της ιατρικής.


Το να μπορέσει κάποιος να κρίνει τι είναι λάθος, τι σωστό, τι είναι ηθικό και τι ανήθικο, σε σχέση με ό,τι έχει να κάνει με τις δραστηριότητες και τα επιτεύγματα της βιοτεχνολογίας είναι δύσκολο, γιατί η ηθική, ως έννοια, μπορεί να διαφοροποιηθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο, από κοινωνία σε κοινωνία, ακόμη και από μια γεωγραφική περιοχή σε μια άλλη στην ίδια χώρα.


Γεννώνται ερωτήματα, όπως, μέχρι ποίου σημείου μπορούμε να διαχειρισθούμε όχι μόνον την ανθρώπινη αλλά, γενικότερα, την έμβια φύση, μέχρι ποιό σημείο μπορούμε να αναπτύξουμε την έρευνα η οποία φαίνεται να υπόσχεται πολλά, αλλά και να διακυβεύει πολλά. Μέχρι ποιο σημείο μπορεί η τεχνολογία να παρεμβαίνει στη φύση, δηλαδή τα ζώα, τα φυτά και τον άνθρωπο.


Πρέπει να επισημάνω ότι ανάλογα θέματα, που εδράζονται στην πρόοδο της βιοϊατρικής και βιοτεχνολογίας είναι ουσιαστικά νέα θέματα, που εισέρχονται, συχνά με δραματικό τρόπο, στη ζωή όλων μας. Είμαστε υποχρεωμένοι να αντιμετωπίζουμε αρχές και αξίες με νέο βλέμμα, να προσαρμόζουμε πρακτικές και συμπεριφορές στις εξελίξεις αυτές και στη χρήση τους.


Τα ερωτήματα δεν είναι μόνο ηθικολογικού χαρακτήρα. Η έρευνα έχει γίνει εξαιρετικά ακριβή υπόθεση και η επένδυση εκατομμυρίων σε ένα πείραμα αμφιβόλου ηθικής μπορεί να έχει καταστροφικές συνέπειες στην εταιρία που το διεξάγει. Οι επιχειρήσεις βιοτεχνολογίας, εκμεταλλευόμενες το γεγονός ότι υπάρχει ποικιλία απόψεων στον τομέα της βιοηθικής, αναζητούν ομάδες βιοηθικιστών που θα υπερασπίσουν τις δραστηριότητές και τα συμφέροντά τους. Συχνά, η βιοηθική γίνεται κολυμπήθρα νομιμοποίησης κάθε ερευνητικής προσπάθειας και εργαλείο δημοσίων σχέσεων των εταιριών βιοτεχνολογίας για όχι και τόσο “ηθικούς” λόγους.


Στις μέρες μας, χιλιάδες άνθρωποι υποβάλλονται σε γονιδιακή θεραπεία. Καθημερινά γεννιούνται παιδιά με τη μέθοδο της εξωσωματικής γονιμοποίησης, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις κυήσεων γεννιούνται παιδιά κατά παραγγελία, των οποίων το φύλο έχει προεπιλεγεί από τους γονείς τους. Αρχέγονα βλαστικά κύτταρα μπορούν να διαφοροποιηθούν προς κάθε τύπο ιστού και να δημιουργήσουν ένα νέο όργανο μετά από κλωνοποίηση.


Μελλοντικά, ίσως, δούμε αλλαγές πολύ πιο δραματικές από εκείνες που είδαμε στον 20ο αιώνα, ο οποίος εισήγαγε την μοριακή γενετική. Σύμφωνα με επιστήμονες, όσο περνάει ο καιρός, γενετική διάγνωση και θεραπεία θα γίνονται όλο και πιο αποτελεσματικές και το κόστος των γενετικών υπηρεσιών θα μειώνεται συνεχώς.


Θα πρέπει, λοιπόν, να βρεθούμε προετοιμασμένοι για τις αλλαγές που έρχονται, με τη δημιουργία ειδικού νομικού πλαισίου και κατάλληλη εκπαίδευση.


Στην Ελλάδα, με νόμο του 1998 δημιουργήθηκε η Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής, η οποία λειτουργεί ως συμβουλευτικό όργανο της πολιτείας, σε θέματα που αφορούν στην κλωνοποίηση, τα πειραματόζωα, τις μεταμοσχεύσεις, την υποβοηθούμενη γονιμοποίηση και τη βιοτεχνολογία.


Τα παραπάνω θέματα πρέπει να γίνουν αντικείμενο ευρύτερης συζήτησης, αντικείμενο ενός διαλόγου, στον οποίο θα συμμετέχει όχι μόνο η επιστημονική κοινότητα, αλλά και κοινωνικοί φορείς.


Ούτως ή άλλως, η συζήτηση για θέματα βιοηθικής είναι μια συζήτηση με ουσιαστικό περιεχόμενο, που μόλις τώρα ανοίγεται στη χώρα μας. Είναι απαραίτητο αυτή τη συζήτηση να τη συνεχίσουμε και να τη διευρύνουμε, με ανοιχτό πνεύμα και διεισδυτική ματιά. Χωρίς προκαταλήψεις, αλλά και χωρίς εκπτώσεις σε βασικές αρχές και αξίες.



Ελπίδα Τσουρή
Βουλευτής Νομού Χίου
Πρώην Υφυπουργός Υγείας
Αντιπρόεδρος της Διακομματικής Επιτροπής της Βουλής των Ελλήνων για τα ΑμεΑ”