Αρχική Ομογένεια Ομογένεια: Αυστραλία, Mαθητές των Ελληνικών συμφωνούν, διαφωνούν και προτείνουν

Ομογένεια: Αυστραλία, Mαθητές των Ελληνικών συμφωνούν, διαφωνούν και προτείνουν

11


Αναρωτηθείτε πόσες φορές έχετε ακούσει να μιλούν, έχετε δει να γράφουν και έχετε προβληματιστεί από μόνος/η σας για το ζήτημα της παρακμής των Ελληνικών στις σχολικές και ακαδημαϊκές αίθουσες. Πάμπολλες, είμαι σίγουρη γι’ αυτό.
Οι εκπαιδευτικοί οποιουδήποτε επιπέδου, οι γονείς, οι ιδιοκτήτες ή οι λειτουργοί απογευματινών σχολείων, η οργανωμένη παροικία, οι δημοσιογράφοι, η Εθνική Στατιστική Υπηρεσία (ABS) και ο συμπάροικος μέσα από πολλά και διαφορετικά κανάλια επικοινωνίας έχει εκφράσει την άποψή του και τους προβληματισμούς του για την παρακμή της γλώσσας. Βασιζόμενη λοιπόν σ’ αυτήν την αρχή του “όλοι έχουν άποψη και δικαίωμα, αλλά και υποχρέωση, να την εκφράσουν” άρχισα να σκέφτομαι ποιος λείπει από αυτό το δημόσιο διάλογο.
Και η αλήθεια είναι ότι λείπει ο πλέον ενδιαφερόμενος, αυτός που κανονικά θα έπρεπε να έχει τον πρώτο λόγο. Μιλώ για τον “καταναλωτή”, όπως αποκαλούμαστε όλοι μας σήμερα σε πολλούς και διαφορετικούς τομείς της ζωής μας. Μιλώ για τον μαθητή, που μερικές φορές αναγκάζεται με χίλια ζόρια να παρακολουθήσει τα Ελληνικά γιατί το θέλουν οι γονείς του ή που πολλές άλλες φορές πηγαίνει με ευχαρίστηση στο μάθημα των Ελληνικών γιατί πολύ απλά τον ενδιαφέρει.
Τι θέλει ο μαθητής των Ελληνικών τελικά; Γιατί κάνει Ελληνικά; Βρίσκει το μάθημα ενδιαφέρον; Πόσο σχετικά είναι τα Ελληνικά ως γλώσσα, αλλά και ως κλειδί πολιτιστικής εκπαίδευσης στην ζωή του και την μελλοντική του καριέρα; Ερωτήσεις που, ίσως, να έχουν ερωτηθεί κάποια στιγμή αλλά των οποίων οι απαντήσεις αλλάζουν καθώς αλλάζει η κοινωνική πραγματικότητα, τα ερεθίσματα, η έκθεση των μαθητών σε διαφορετικά βιώματα αλλά και οι δημογραφικές πραγματικότητες. Το κακό με αυτές τις απαντήσεις που ίσως να δόθηκαν κατά καιρούς, είναι ότι παραμένουν ως αυταπόδεικτες υποθέσεις στην κοινή μας γνώση και λειτουργούν ως λανθασμένα ίσως, εργαλεία κατανόησης των αναγκών και των ανησυχιών των μαθητών αλλά και ανάπτυξης εκπαιδευτικού υλικού.


“ΘΕΛΟΥΜΕ ΝΑ ΖΗΣΟΥΜΕ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ”


Μία βασική αυταπόδεικτη υπόθεση που όλοι μας κάνουμε τις περισσότερες φορές, αφορά τη σχέση των Ελληνικών και των βαθμών που βοηθούν να συγκεντρωθούν για να μπει ένας μαθητής στο πανεπιστήμιο.
Βρέθηκα σε δύο παρέες μαθητών, από διαφορετικά σχολεία, επιπέδου Πέμπτης και Έκτης Γυμνασίου (Year 11 & Year 12). Δεκατέσσερα παιδιά στο σύνολό τους, αγόρια και κορίτσια, με καταγωγή των γονέων τους από την Ελλάδα ή από την Κύπρο και με την ελληνική γλώσσα να μιλιέται από τους γονείς στο σπίτι ή να μην μιλιέται από τους γονείς, αλλά από τους παππούδες και τις γιαγιάδες μόνο και τους ρώτησα γιατί τελικά συνεχίζουν να “επιμένουν ελληνικά”;
Ναι μεν αλλά ήταν η απάντησή τους. “Βρίσκομαι εδώ γιατί τα Ελληνικά μου αρέσουν γιατί έχουν άμεση σχέση με την ταυτότητά μου, με το ποια είμαι”, μου είπε η Μαργαρίτα Ντόσα και ο Πέτρος Θερμός ανέφερε ότι “Τα Ελληνικά έχουν μεγάλη σημασία για μένα, θέλω να ζήσω στην Ελλάδα”. Με μεγάλη μου έκπληξη διαπίστωσα ότι αρκετά παιδιά όπως και η Κατερίνα Σταμπουλάκη, ο Μάριος Κουλούπας, ο Πέτρος, η Σοφία Γράψα, αλλά και η Κλεοπάτρα Μαργαρίτη δήλωσαν την επιθυμία τους να ζήσουν στην Ελλάδα ή την Κύπρο. Μαθαίνουν Ελληνικά για να είναι ικανοί να επικοινωνούν άνετα σ’ αυτή την γλώσσα αν πάνε να μείνουν μόνιμα στην Ελλάδα.
Η Ανατολή Ιασωνίδη απάντησε αυθόρμητα στην ερώτηση λέγοντας πριν από οτιδήποτε άλλο “κάνω Ελληνικά για τους γονείς μου”, αλλά και “για τον εαυτό μου” συμπλήρωσε αργότερα.
Ο Αλέξης Κατσούλης, ο Γιώργος Παπαδόπουλος, η Ερμιόνη Καριανίδη ανέφεραν ότι οι βαθμοί είναι ο βασικός λόγος για τον οποίο πήραν το μάθημα των Ελληνικών. Ανάμεσα στα δεκατέσσερα παιδιά μόνο τρία ανέφεραν πως οι βαθμοί είναι ο κύριος λόγος που πήραν το μάθημα των Ελληνικών, όλα τα άλλα παιδιά κάνουν ελληνικά κυρίως γιατί τα ενδιαφέρουν, για να είναι σε θέση να επικοινωνήσουν με συγγενείς και φίλους γιατί πολύ αp??… “ήθελα να κάνω Ελληνικά γιατί είναι κομμάτι της ζωής μου”, όπως είπε ο Σεραφείμ Κυπριανού.

ΠΕΡΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ


“Όπως και για κάθε άλλη γλώσσα, έτσι και για την ελληνική, υπάρχει μία σειρά ικανοτήτων, αλλά και θεμάτων, που πρέπει τα παιδιά να αναπτύξουν στην τάξη και ορίζεται από το αναλυτικό πρόγραμμα του Υπουργείου”, μου είπε ο κ. Κοκκινάκης, πρόεδρος του Συλλόγου Εκπαιδευτικών Νεοελληνικών Βικτώριας.
Το υλικό που διδάσκεται στην τάξη, είτε επιλέγεται από τον δάσκαλο είτε επιλέγεται από το σχολείο, όπως μου είπαν αρκετοί δάσκαλοι. Ένας μάλιστα μου ανέφερε ότι σε πολλές περιπτώσεις και παρά το γεγονός ότι το υλικό είναι βαρετό και έχει επιλεχθεί χωρίς να υπάρξει προηγούμενη συζήτηση με τα παιδιά, που σε τελική ανάλυση θα το διδαχθούν, “οι δάσκαλοι που μπαίνουν μέσα στην τάξη είτε δεν έχουν το δικαίωμα να το αλλάξουν είτε στις περισσότερες περιπτώσεις δεν πληρώνονται για να επενδύσουν μερικές παραπάνω ώρες από τον χρόνο τους και αφού συμβουλευτούν τα παιδιά να φέρουν στην τάξη υλικό που, αφενός, θα τα ενδιαφέρει και, αφετέρου, θα κάνει το μάθημα πιο ευχάριστο”.
“Μας αρέσει περισσότερο η Αρχαία Ελληνική ιστορία, αλλά μόνο πέρυσι κάναμε λίγο πιο αναλυτικά και φέτος έχουμε έναν πάρα πολύ καλό δάσκαλο που καταφέρνει να αναφέρεται πολύ συχνά σ’ αυτό το θέμα”, θα μου πει ο Πέτρος.
“Καταλαβαίνουμε ότι η Γραμματική και η επανάληψή της είναι βαρετή υπόθεση”, θα μου πει μία άλλη μαθήτρια, “όμως εμείς για τρία χρόνια κάναμε το ίδιο ακριβώς βιβλίο τις ίδιες ακριβώς ασκήσεις”. “Το σύστημα διδασκαλίας για 12 χρόνια τώρα παραμένει το ίδιο, δεν έχει αλλάξει τίποτα, έχουμε βαρεθεί”, λέει ο Γιώργος Παπαδόπουλος και ο Αλέξης συμφωνεί.
Η Κατερίνα Σταμπουλάκη, η Αθηνά Κάτσα και η Μαργαρίτα Ντόσα, βρίσκουν το διδακτικό υλικό αρκετά ενδιαφέρον, αλλά συμφωνούν με την άποψη του Γιώργου Παπαδόπουλου ότι το σύστημα διδασκαλίας είναι απαρχαιωμένο.
Ήταν ενδιαφέρουσα η επισήμανση του Πέτρου που ανέφερε ότι “φέτος ο δάσκαλός μας όταν μας πληροφορεί για μία άγνωστη λέξη, μας εξηγεί από πού προέρχεται η λέξη, έστω και από λέξη της αρχαίας, αλλά εγώ τουλάχιστον καταλαβαίνω περισσότερο την λέξη και δεν την ξεχνώ, μ’ αυτόν τον τρόπο”. Μαζί του συμφώνησαν και τα άλλα παιδιά.
“Ο συμβουλευτικός διάλογος μεταξύ Υπουργείου Παιδείας και παιδιών γίνεται μέσα από τους δασκάλους”, θα μου πει ο κ. Κοκκινάκης. “Πολλές φορές έχουν γίνει δημοσκοπήσεις και έρευνες από το Υπουργείο και έχουν ρωτηθεί οι δάσκαλοι”.
“Δεν είναι, όμως, παράξενο και λίγο εκτός πραγματικότητας το φετινό διαγώνισμα VCE στα Ελληνικά όπως και ο ίδιος ισχυριστήκατε κ. Κοκκινάκη; Πώς δικαιολογείται αυτή η ανικανότητα των εξεταστών να προσαρμόσουν το διαγώνισμα στην κοινωνική πραγματικότητα και στο επίπεδο των παιδιών; Άγνοια μήπως;” τον ρώτησα.
“Δεν πρόκειται περί άγνοιας”, με διαβεβαίωσε ο κ. Κοκκινάκης και αυτό που ανέφερε είναι ότι οι εξεταστές είναι κάποιας “υπηρεσιακής ηλικίας” και το διαγώνισμα για το οποίο δεν ορίζονται πια συγκεκριμένα εξεταστικά κείμενα, όπως στο παρελθόν, είναι ανοιχτό ως προς την σύστασή του, στην απόλυτη κρίση της εξεταστικής επιτροπής VCAA.

“ΠΡΟΤΙΜΑΜΕ ΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ”


Τελικά όμως και σε σύγκριση με τα άλλα μαθήματα πως νοιώθουν οι μαθητές των Ελληνικών μέσα στην τάξη; “Μας αρέσει και βρισκόμαστε κοντά σε Ελληνόπουλα”, μου είπε ο Σεραφείμ Κυπριανού, αλλά και όλοι οι μαθητές. “Είναι σίγουρα πιο καλά να κάνεις Ελληνικά από το να κάνεις Αγγλικά”, μου είπε η Μαργαρίτα, αλλά και η Αθηνά.
“Βέβαια εξαρτάται και από τον δάσκαλο, εκτός από την ύλη και είμαστε τυχεροί γιατί ο δάσκαλός μας είναι πολύ καλός” ανέφερε η Μαρίκα.
Αν θα έπρεπε να συνοψίσω τις απόψεις των παιδιών κανένα δεν φαινόταν να μην απολαμβάνει τα Ελληνικά.
Απ’ ότι τα παιδιά είπαν μεγάλο ρόλο στο να αγαπήσουν το μάθημα έπαιξαν οι δάσκαλοί του οι οποίοι σε μερικές περιπτώσεις λειτούργησαν ακόμα και αρνητικά όπως ανέφερε η Σοφία. “Στο παρελθόν μερικοί από τους δασκάλους μας δεν ήξεραν καλά την γλώσσα και δεν είναι δύσκολο να το καταλάβουμε. Φαίνεται όταν κάποιος δεν ξέρει καλά την γλώσσα και δεν έχει πείρα. Φέτος, όμως, ο δάσκαλός μας είναι πολύ καλός και είμαστε πολύ καλά μαζί του” είπε.
Την ίδια στιγμή, όμως, μόνο μία μαθήτρια ανέφερε ότι ίσως θα συνεχίσει Ελληνικά σε επίπεδο πανεπιστημίου, έστω, και αν ο Μάριος είπε, ότι “το να γνωρίζεις Ελληνικά για την μελλοντική καριέρα του καθενός είναι καλό και χρήσιμο”.

ΜΕ ΜΑΤΙ ΚΡΙΤΙΚΟ


Καθώς άφησα τα παιδιά να επιστρέψουν στα θρανία τους και τους ευχήθηκα καλή τύχη στις σπουδές τους αναρωτιόμουν κατά πόσο την καλή τύχη την χρειάζονται μόνο οι μαθητές. Τα δεκατέσσερα παιδιά που μίλησα μαζί τους δεν αποτελούν την μεγάλη πλειοψηφία των μαθητών Ελληνικών σε επίπεδο VCE που έστω και αν πέρυσι δεν ξεπερνούσαν τα 850 παιδιά (809 για την ακρίβεια) ελπίζουμε όπως κάνουμε κάθε χρόνο, ότι φέτος θα είναι περισσότερα ή τουλάχιστον όχι λιγότερα.
Ούτε θα μπορούσαν να εκληφθούν ως αντιπροσωπευτικά τα στοιχεία που παραθέτω παραπάνω. Ήταν μία προσπάθεια ευαισθητοποίησης αν θέλετε, παροικιακών φορέων κυρίως, που όπως πολύ συχνά ακούμε κόπτονται για την γλώσσα. Αν λοιπόν ευαισθητοποιηθούν αρκετά θα μπορούσαν να χρηματοδοτήσουν μία παρεμφερή έρευνα και με στοιχεία αντιπροσωπευτικά να εισηγηθούν αλλαγές ή βελτιώσεις στο ήδη υπάρχον σύστημα που μπορεί δημογραφικά να μην έχει και πολλές ελπίδες αλλά από άποψη ποιότητας πολλά μπορούν και μάλλον, πρέπει να γίνουν.



Πηγή: Ομογενειακή Εφημερίδα της Αυστραλίας, ΝΕΟΣ ΚΟΣΜΟΣ. Άρθρο της κ. Ευγενίας Παυλοπούλου