Αρχική Νέα Οικονομία Οικονομία: Ν. Νανόπουλος “Ανοίξτε δρόμο στους Ιδιώτες”

Οικονομία: Ν. Νανόπουλος “Ανοίξτε δρόμο στους Ιδιώτες”

19


Τα τελευταία χρόνια η ελληνική οικονομία χαρακτηρίζεται από έλλειμμα ανταγωνιστικότητας που αποτυπώνεται σε διεθνείς συγκριτικούς δείκτες και που στην πράξη τεκμηριώνεται από την έλλειψη ξένων επενδύσεων, το υψηλό και διευρυνόμενο έλλειμμα ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών (εισάγουμε αισίως τρεις φορές όσα εξάγουμε), αλλά και το υψηλό ποσοστό ανεργίας, ιδιαίτερα των νέων. Το έλλειμμα ανταγωνιστικότητας ίσως προϋπήρχε, τώρα όμως παίρνει ευρύτερες διαστάσεις εξαιτίας της παγκοσμιοποίησης και του «ανοικτού» διεθνούς οικονομικού περιβάλλοντος. Ιδιαίτερα, η διεύρυνση της EE προς ανατολάς και η είσοδος στο προσκήνιο χωρών χαμηλού κόστους και υψηλού παραγωγικού δυναμικού όπως η Ινδία και η Κίνα, επηρεάζουν άμεσα την ανταγωνιστική θέση και τις οικονομικές προοπτικές της χώρας μας, με αντίκτυπο την επιδείνωση αρκετών οικονομικών δεικτών, όπως προαναφέραμε.


Δημόσιος τομέας


Πιστεύω ότι τα αίτια του φαινομένου πρέπει να αναζητηθούν, όχι τόσο στο μακροοικονομικό περιβάλλον, όπου η χώρα μας – παρά τα σημερινά προβλήματα του προϋπολογισμού – έχει κάνει σημαντικά βήματα, όσο στη δομή και στον τρόπο λειτουργίας της οικονομίας, δηλαδή στο μικροοικονομικό περιβάλλον. Το μέγεθος και η χαμηλή παραγωγικότητα του δημοσίου τομέα, η γραφειοκρατία, η έλλειψη διαφάνειας, η έλλειψη σταθερότητας στο φορολογικό πλαίσιο των επιχειρήσεων, η διαφθορά, η έλλειψη σύνδεσης αμοιβών με την παραγωγικότητα, ο περιορισμένος ανταγωνισμός σε ορισμένους κλάδους και επαγγέλματα είναι προβλήματα γνωστά, που όμως χρονίζουν και που πρέπει να αντιμετωπιστούν άμεσα, ασχέτως του όποιου βραχυχρόνιου πολιτικού κόστους. Ενα άλλο αρνητικό στοιχείο είναι τα πολύ χαμηλά ποσοστά δαπανών για έρευνα και τεχνολογία, που δεν ξεπερνούν το 0,6% του ΑΕΠ, όταν για παράδειγμα, την ίδια στιγμή, σημαντικά υψηλότεροι πόροι που φθάνουν ως και το 4% του ΑΕΠ κατευθύνονται σε τυχερά παιχνίδια, και εν γένει τζόγο.


Σήμερα υπάρχει ανάγκη για συγκροτημένη στρατηγική επιμέρους πολιτικών, τόσο στον δημόσιο όσο και τον ιδιωτικό τομέα: Ετσι, απαιτούνται:


* Ξεκάθαρος προσανατολισμός της οικονομίας προς την ενίσχυση και περαιτέρω ενεργοποίηση της ιδιωτικής πρωτοβουλίας που θα οδηγήσει σε αύξηση της παραγωγικότητας και συνολικά της ανταγωνιστικότητας. Ο ιδιωτικός τομέας χαρακτηρίζεται από μεγαλύτερη εξωστρέφεια, αναπτύσσεται ταχύτερα και παρουσιάζει μεγαλύτερη ευελιξία και προσαρμοστικότητα στα νέα δεδομένα από τον δημόσιο τομέα. Αλλά και στον χώρο του δημοσίου τομέα, οι πιο δυναμικές επιχειρήσεις είναι οι εισηγμένες στο χρηματιστήριο, αφού έχουν αναγκαστεί να υιοθετήσουν ιδιωτικοοικονομικές μορφές διακυβέρνησης και κριτήρια.


* Δραστικές παρεμβάσεις στη λειτουργία του δημοσίου τομέα με πάταξη της γραφειοκρατίας, διαφάνεια και σταθερότητα στις διαδικασίες, σταθερό αλλά και αναπτυξιακά προσανατολισμένο φορολογικό καθεστώς, απλουστευμένο και σύγχρονο καθεστώς αδειοδοτήσεων.


* Αποσαφήνιση του στίγματος των επιλογών μας στους τομείς που αναμφισβήτητα διαθέτουμε συγκριτικό πλεονέκτημα, όπως η ναυτιλία, ο τουρισμός και οι υπηρεσίες εν γένει, καθώς και η αγροτοβιομηχανική παραγωγή. Στους τομείς αυτούς έχουμε τεράστια περιθώρια για σύγχρονες παρεμβάσεις και πρωτοβουλίες ώστε να επιτύχουμε διατηρησιμότητα των ωφελειών και ευρύτερη διάχυση του θετικού αποτελέσματος στο σύνολο της οικονομίας.


Παραγωγικότητα και ποιότητα


* Συνεχής βελτίωση των φυσικών υποδομών και των δεξιοτήτων στην πληροφορική και στις τηλεπικοινωνίες, και περαιτέρω απελευθέρωση των αγορών προϊόντων, υπηρεσιών και επαγγελματικών κλάδων, με τη συνεπαγόμενη ένταση του ανταγωνισμού που οδηγεί σε αύξηση παραγωγικότητας και βελτίωση ποιότητας.


* Αναβάθμιση του ανθρωπίνου κεφαλαίου με σοβαρές επενδύσεις στην Εκπαίδευση που υποφέρει από ποιοτικές αδυναμίες όπως και από την έλλειψη αντιστοίχησης με τις ανάγκες της αγοράς και της οικονομίας. H αξιοποίηση των κατάλληλων γνώσεων και δεξιοτήτων αποτελεί αιχμή του δόρατος για την αναβάθμιση της θέσης της χώρας στον παγκόσμιο στίβο του οικονομικού ανταγωνισμού.


* Ως επιστέγασμα των ανωτέρω, θα πρέπει να τεθεί η ανάγκη αλλαγής νοοτροπίας όλων μας. Οι προκλήσεις και οι απαιτήσεις στο νέο «ανοικτό» και παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον, το οποίο είναι δεδομένο, – στο πλαίσιο της EE η παγκοσμιοποίηση δεν αποτελεί επιλογή ούτε για τους πολίτες αλλά ούτε και για την κυβέρνηση – επιβάλλουν νέο τρόπο λειτουργίας με στόχο τη συνεχή βελτίωση της ανταγωνιστικότητας, της ποιότητας και αποτελεσματικότητας σε ό,τι κάνουμε.


Οι πρόσφατες κυβερνητικές πρωτοβουλίες είναι κατ’ αρχάς προς τη σωστή κατεύθυνση και μπορούν να συμβάλουν στην ανάσχεση της επιδείνωσης της ανταγωνιστικής θέσης της χώρας. H μείωση των φορολογικών συντελεστών, ο νέος αναπτυξιακός νόμος, οι βελτιώσεις στο σύστημα αδειοδοτήσεων, οι υποδομές που δημιουργήθηκαν και με αφορμή τους Ολυμπιακούς Αγώνες, το Ασφαλιστικό των τραπεζών ως προοίμιο αντιμετώπισης συνολικά του ασφαλιστικού προβλήματος, οι παρεμβάσεις στην αγορά εργασίας, η προώθηση του θεσμικού πλαισίου για τις συμπράξεις ιδιωτικού-δημοσίου τομέα συνθέτουν ένα αρχικό πλαίσιο για την ανάπτυξη του παραγωγικού δυναμικού και των συγκριτικών πλεονεκτημάτων της οικονομίας. Στην όλη αυτή προσπάθεια, το ελληνικό χρηματοπιστωτικό σύστημα, εύρωστο, σύγχρονο και εξωστρεφές, μπορεί να παίξει έναν ακόμη πιο έντονα αναπτυξιακό ρόλο προσφέροντας σε επιχειρήσεις, όλων των μεγεθών, την αναγκαία υποστήριξη σε χρηματοδότηση αλλά και τεχνογνωσία. Ιδιαίτερα, προς τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις που αποτελούν τον στυλοβάτη της οικονομίας μας, οι τράπεζες έχουν στρέψει τελευταία την προσοχή τους, προσφέροντας χρηματοδοτικά εργαλεία που διευκολύνουν την ανάπτυξή τους. 



Ο κ. Ν. Νανόπουλος είναι Διευθύνων Σύμβουλος της EFG Eurobank Ergasias, το παρόν άρθρο του δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα “ΤΟ ΒΗΜΑ της Κυριακής“, στις 31/7/2005