Αρχική Green Life Ζώα & Περιβάλλον Ημερίδα στο ΟΜΗΡΕΙΟ με θέμα: Χημικές ουσίες- Υγεία και Περιβάλλον

Ημερίδα στο ΟΜΗΡΕΙΟ με θέμα: Χημικές ουσίες- Υγεία και Περιβάλλον

14

ΧΗΜΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ : ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ, είναι ο γενικός τίτλος της ημερίδας που διοργανώνει η Ένωση Ελλήνων Χημικών, η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση της Χίου και το Γενικό Χημείο Κράτους το βράδυ της Τετάρτης, 28 Ιουνίου, στο Ομήρειο Πνευματικό Κέντρο της Χίου.

 Το θέμα αφορά στην προστασία καταναλωτή και περιβάλλοντος, δηλαδή ουσιαστικά αφορά στο γενικότερο δημόσιο συμφέρον και γι’ τούτο η ημερίδα διοργανώνεται από τρεις φορείς, επιστημονικούς και διοικητικούς. Για τούτο, επίσης, θα έλθει στη Χίο και θα παραστεί στην ημερίδα ο Γενικός Διευθυντής του ΓΧΚ, Αριστοτέλης Κανλής.
      Η ιδιαίτερη θεματολογία της σχετίζεται με δύο άξονες – στόχους:
Την παροχή των απαραίτητων γνώσεων στο κοινό, ώστε να μπορεί ο καθ’ ένας να αναγνωρίζει την επικινδυνότητα (συνηθισμένων) χημικών προϊόντων της αγοράς και να προστατεύεται χρησιμοποιώντας τα με τρόπο ασφαλή. Είναι γνωστό, ή τουλάχιστον όλοι το διαισθανόμαστε, ότι από άγνοια και κακή χρήση παρόμοιων προϊόντων δεν είναι λίγα τα ατυχήματα που έχουν συμβεί, ενώ ασύγκριτα περισσότερες είναι οι βλάβες που έχουν προκληθεί σε καταναλωτές, αλλά δεν έχουν συσχετισθεί με την πραγματική τους αιτία, γιατί συνήθως οι βλάβες αυτές εκδηλώνονται πολύ αργότερα από την προσβολή. Απορρυπαντικά, καθαριστικά, αποσμητικά, κόλλες, στόκοι, χρώματα, βερνίκια, διαλυτικά, συντηρητικά επίπλων, πατωμάτων, ξύλου και τόσα άλλα, χάρη στα οποία η ζωή μας έγινε ευκολότερη, έστω και αν πολλά από αυτά είναι άμεσα επιθετικά στην υγεία μας, ανήκουν σ’ αυτή την κατηγορία των χημικών προϊόντων. Τέτοια προϊόντα, κατά βάση χημικά, κατακλύζουν τα ράφια των super markets και τα ντουλάπια στα σπίτια μας.
Ο δεύτερος άξονας της θεματολογίας ανήκει στην Πράσινη Χημεία. Θα αναπτυχθεί η σύγχρονη τάση, που φαινομενικά περιέργως, ξεκίνησε από την Αμερική, και παγκόσμια έχει επικρατήσει, για την αναζήτηση χημικών διεργασιών και για την παρασκευή χημικών προϊόντων, φιλικών ή φιλικότερων στο περιβάλλον και στον άνθρωπο, που αργά μεν, αλλά σταθερά αντικαθιστούν αντίστοιχες εφαρμογές με υψηλή επικινδυνότητα. Πρόκειται για επιλογή – μονόδρομο,  που αποβλέπει στην διατήρηση ή βελτίωση της Ποιότητας της Ζωής και στην Αειφορική Βιώσιμη Ανάπτυξη. Πρόκειται για μια ανάγκη, αφού πλέον έχουμε διαπιστώσει ότι με την εφαρμογή της τεχνολογίας, εξασφαλίσαμε ανέσεις και επιτεύγματα, που βελτίωσαν την ποιότητα ζωής και όπλα που επικύρωσαν και επικυρώνουν τις θέσεις των ισχυρών, αλλά από την άλλη υποθηκεύουμε το βιώσιμο του περιβάλλοντος, δηλαδή το ίδιο το μέλλον μας. Ο κλάδος της χημείας, που ασχολείται με την αναζήτηση εναλλακτικών προτάσεων λέγεται Πράσινη Χημεία.
Οι δύο αυτοί άξονες επελέγησαν γιατί ο μεν ένας αποβλέπει στην άμεση προστασία της υγείας του κοινού από επικίνδυνα χημικά παρασκευάσματα που ο ίδιος χρησιμοποιεί, ο δε άλλος στην ενημέρωση του κοινού για τις επιστημονικές καινοτομίες, που αποβλέπουν σε ηπιότερες εφαρμογές της Χημείας. Ας μη λησμονούμε ότι  στην ακριτική μας περιφέρεια οι καινοτομίες φθάνουν πάντα πολύ αργά. Η γνώση γι’ αυτές επιταχύνει την έλευσή τους και στρέφει το ενδιαφέρον του καταναλωτή και τις απαιτήσεις του σε φιλικότερα προϊόντα και εφαρμογές.
Σε κάθε περίπτωση, στόχος της εκδήλωσης δεν είναι να αποτραπεί ο καταναλωτής από τη χρήση χημικών παρασκευασμάτων. Κάτι τέτοιο θα ήταν απλοϊκή απαίτηση και οπωσδήποτε αντιεπιστημονική. Άλλωστε σ’ αυτά οφείλεται κατά μέγα μέρος η ποιότητα της ζωής που έχουμε αποδεχτεί. Στόχος είναι η σωστή χρήση των και το να καταστεί συνείδηση ότι κατά την επιλογή των ειδών που προμηθευόμαστε, τα κριτήρια μας δεν πρέπει να είναι μόνο τα χρηστικά.
Είναι ενδιαφέρον το ότι αυτά που αναφέρθηκαν, αν και κατά κανόνα είναι αυτονόητα, δεν σημαίνει ότι είναι και δεδομένα.
Δυστυχώς δεν είναι όλα τα επικίνδυνα χημικά προϊόντα της αγοράς επισημασμένα, όπως επιβάλλει η νομοθεσία, κατά τρόπο που να ενημερώνεται ο αγοραστής για τους κινδύνους που κρύβουν, ώστε να προσέξει στη χρήση τους. Έτσι γίνονται διπλά επικίνδυνα γιατί αφήνουν τον αγοραστή ανυποψίαστο και άρα εκτεθειμένο. Αιτίες γι’ αυτό είναι αθέμιτοι ανταγωνισμοί, συμφέροντα και άγνοια. Από την άλλη, το πλήθος των ειδών αυτών είναι τόσο, ώστε ο έλεγχός τους, που ούτως ή άλλως ασκείται από την αρμόδια αρχή, που είναι το ΓΧΚ, δυσχεραίνεται. Για τούτο είναι ιδιαίτερα χρήσιμο, ο υποψήφιος καταναλωτής να είναι υποψιασμένος. Τότε είναι περισσότερο προστατευμένος.
   Αλλά ούτε και οι αυτονόητες αρχές της πράσινης χημείας εφαρμόζονται τόσο απλά. Έστω και αν έχουν υιοθετηθεί από το σύνολο σχεδόν των επιστημονικών φορέων, για την καθιέρωσή τους σε επίπεδο θεσμού προβάλλονται αντιστάσεις. Έτσι έχουμε το φαινόμενο, η βιομηχανία της Αμερικής να επιδιώκει να λειτουργεί με τις αρχές της πράσινης χημείας, γιατί είναι συμφερότερη σε ορισμένες εφαρμογές, αλλά η νομοθεσία του κράτους να κωφεύει. Και κάτι ακόμη. Στην πλέον παγκοσμιοποιημένη οικονομία, οποιαδήποτε καινοτομία που την αφορά, για να είναι αποτελεσματική πρέπει να υιοθετηθεί σε διεθνές επίπεδο και άρα να αποτελέσει αντικείμενο συμφωνιών στη διεθνή σκακιέρα. Και τούτο δεν είναι απλό. Ας μη ξεχνάμε ότι η κάθε συμφωνία που επιτυγχάνεται ή η κάθε κατάργηση προγενέστερης συμφωνίας, επηρεάζει τεράστια οικονομικά συμφέροντα, μεγέθους ικανού να στηρίξουν κυβερνήσεις ή να προκαλέσουν πολέμους. Αλλά και σε περίπτωση επίτευξης συμφωνίας, η εμπειρία δείχνει ότι δεν είναι αυτονόητη η τήρησή της.
    Για όλα αυτά, ο πολίτης οφείλει να είναι ενημερωμένος και σ’ αυτό φιλοδοξεί η ημερίδα να συμβάλλει με τους εισηγητές της, που είναι οι πλέον αρμόδιοι στη χώρα μας.

ΗΛΙΑΣ ΠΟΛΥΧΝΙΑΤΗΣ
Πρόεδρος του Π. Τ. Β. Αιγαίου
της Ένωσης Ελλήνων Χημικών