Αρχική Νέα Εκπαίδευση - Επιστήμη Το… παλιό πρόσωπο της ευρωπαϊκής ηπείρου, του Τάσου Σαραντή

Το… παλιό πρόσωπο της ευρωπαϊκής ηπείρου, του Τάσου Σαραντή

3

 Χρησιμοποιώντας τεμάχια από το κρανίο και τη γνάθο που βρέθηκαν σε μια σπηλιά ο ιατροδικαστής Ρίτσαρντ Νιβ δημιούργησε το ομοίωμα του προσώπου του πρώτου Ευρωπαίου.



Το πρόσωπο του πρώτου ανατομικά σύγχρονου ανθρώπου που έζησε στην Ευρώπη ανήκε σε έναν άνδρα ή γυναίκα που κατοίκησε στα αρχαία δάση των βουνών των Καρπαθίων στην περιοχή που σήμερα βρίσκεται η Ρουμανία, περίπου 35.000 χρόνια πριν.

Τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα του προσώπου δείχνουν τη στενή συγγένεια αυτών των πρώτων Ευρωπαίων με τους αφρικανούς προγόνους τους, αν και δεν είναι ακόμα δυνατό να καθοριστεί το φύλο του συγκεκριμένου ανθρώπου.


Ο Ρίτσαρντ Νιβ που αναδημιούργησε τα χαρακτηριστικά του προσώπου με πηλό, βασίστηκε σε μια προσεκτική μέτρηση των τεμαχίων των οστών και στη μακροχρόνια εμπειρία του σχετικά με τον τρόπο που «οικοδομούνται» οι μαλακοί ιστοί του προσώπου γύρω από τα οστά του κρανίου.


Η αναδημιουργία έγινε για τη σειρά του BBC «Το απίστευτο ανθρώπινο ταξίδι» στην οποία ερευνάται η προέλευση και η εξέλιξη του ανθρώπου, από τη γενέτειρά του Αφρική έως τις μακρινές μεταναστευτικές του διαδρομές που τον οδήγησαν να εποικήσει τα πιο απόμακρα σημεία του πλανήτη.


Η γνάθος του πρώτου σύγχρονου Ευρωπαίου ανακαλύφθηκε το 2002 σε μια σπηλιά νοτιοδυτικά των Καρπαθίων, ενώ τα υπόλοιπα τεμάχια του κρανίου ήρθαν στο φως το 2003.


Οι επιστήμονες χρονολόγησαν τα οστά πραγματοποιώντας ανάλυση με άνθρακα 14 και προέκυψε ότι η ηλικία τους είναι μεταξύ 34.000 και 36.000 ετών, δηλαδή πριν να καταληφθεί η Ευρώπη από τον άνθρωπο του Νεάντερνταλ, ο οποίος είχε ζήσει στην περιοχή για δεκάδες χιλιάδες χρόνια και τους ανατομικά σύγχρονους ανθρώπους (Homo sapiens) που είχαν φθάσει πρόσφατα ακολουθώντας μια μεταναστευτική διαδρομή από την Αφρική μέσω της Μέσης Ανατολής.


Αν και το κρανίο μοιράζεται πολλά σύγχρονα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της ανθρώπινης ανατομίας, επιδεικνύει επίσης περισσότερα αρχαΐζοντα γνωρίσματα, όπως τα πολύ μεγάλα δόντια, γεγονός που έκανε μερικούς επιστήμονες να θεωρήσουν ότι ανήκει σε ένα υβρίδιο μεταξύ Homo sapiens και Νεάντερνταλ, μια άποψη που απορρίφθηκε από άλλους εμπειρογνώμονες.


Ο Ερικ Τρίνκας, καθηγητής της ανθρωπολογίας στο Πανεπιστήμιο της Ουάσιγκτον στο Μισούρι και ένας εκ των πρώτων ειδικών που μελέτησαν τα οστά λεπτομερώς, ανέφερε ότι το σαγόνι ήταν το παλαιότερο, άμεσα χρονολογημένο σύγχρονο ανθρώπινο απολίθωμα.


«Το κρανίο δεν φαίνεται πραγματικά ευρωπαϊκό ή ασιατικό ή αφρικανικό. Μοιάζει με ένα μείγμα όλων» δήλωσε η ανθρωπολόγος Αλις Ρόμπερτς που συμμετέχει στη σειρά BBC.


Του Τάσου Σαραντή,  Εφημερίδα «Ημερησία» 5/5/2009