Αρχική Πολιτισμός Στον απόηχο μιας διάλεξης: πρόταση για μουσείο απολιθωμάτων

Στον απόηχο μιας διάλεξης: πρόταση για μουσείο απολιθωμάτων

69



 Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ενός μουσείου απολιθωμάτων και πετρωμάτων, η ποικιλία των οποίων είναι εκπληκτική στην περίπτωση της Χίου, ήταν η βασική πρόταση του γεωλόγου-παλαιοντολόγου του ΙΓΜΕ  Βασίλη Τσελεπίδη κατά την διάρκεια πρόσφατης ομιλίας του στο Ομήρειο Πνευματικό Κέντρο. Η λειτουργία αυτού του μουσείου, όπως είπε ο εισηγητής, θα δημιουργήσει πόλο έλξης των τουριστών, επιστημόνων, φοιτητών, των ίδιων των κατοίκων του νησιού που θα προσεγγίζουν στο θέμα του σχηματισμού του νησιού και της εξέλιξής τους.
’Αλλωστε είναι ενδιαφέρον εκτός από το να μαθαίνουμε την ιστορία των προγόνων μας να παίρνουμε πληροφορίες και για την ιστορική γεωλογία.
  Ταυτόχρονα ο Βασίλης Τσελεπίδης στη διάλεξη με θέμα «Γεωλογική δομή της νήσου Χίου: Στρωματογραφία- Παλαιοντολογία- Παλαιογεωγραφία», που διοργανώθηκε απο το Φιλοτεχνικό ’Ομιλο Χίου, επεσήμανε ότι σαν νησί η Χίος
έχει πολλές ποσότητες νερού, εγκλωβισμένες  ανάμεσα στο παλαιοζωϊκό στρώμα και τους διαπερατούς ασβεστόλιθους, ενώ αυτό που πραγματικά λείπει είναι η σωστή διαχείρηση του νερού.
Ο Βασίλης Τσελεπίδης, υπάλληλος του ΙΓΜΕ αποσπασμένος στο ΥΠΕΧΩΔΕ, σπούδασε στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου, κι απέκτησε το πτυχίο Γεωλογίας – Παλαιοντολογίας. Είναι υποψήφιος διδάκτωρ του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και μοναδικός στην Ελλάδα που έχει ειδικευτεί στα απολιθώματα των αμμωνιτών για τους οποίους κατέχει πλούσιες γνώσεις.
Οι αμμωνίτες πήραν το όνομά τους από τον θεό Άμμωνα. Πρόκειται για μια θεότητα που λατρεύονταν στην Αίγυπτο και παριστάνεται με κεφάλι κριού, με κέρατα που περιελίσσονται. Οι αμμωνίτες που υπήρξαν άφθονοι πριν 400 εκ.χρόνια, είναι θαλάσσιοι οργανισμοί σαν σαλιγκάρια, με διάμετρο γύρω στα 2,55 μέτρα και βάρος που έφθανε τον ένα τόνο. Ανήκουν στην τάξη των κεφαλόποδων, μαζί με τους ναυτίλους τους μόνους που σήμερα ζουν στους ωκεανούς –μάλιστα Γερμανοί γεωλόγοι αναγνωρίζοντας την προσφορά του Βασίλη Τσελεπίδη έδωσαν το όνομά του σε ένα ναυτίλο. Οι αμμωνίτες εξαφανίστηκαν απο τη θάλασσα την ίδια γεωλογική περίοδο που εξαφανίστηκαν οι δεινόσαυροι απο την ξηρά, ενώ η αιτία εξαφάνισής των πρώτων δεν είναι εξακριβωμένη κι ούτε αποδίδεται στο ίδιο φαινόμενο.
Οσον αφορά τη χώρα μας, αυτή ανήκει στην Αλπική ορογένηση και μερικές περιοχές της, βοηθούν τους γεωλόγους να παρατηρούν τα πετρώματα αφού είναι εμφανή στην επιφάνεια της γης.
Μια τέτοια περίπτωση ειδικότερα είναι η περιοχή του Κορακάρη της Χίου, όπου εμφανίζονται τα παλαιότερα πετρώματα της Ελλάδας με τα απολιθώματα των αμμωνιτών στους ερυθρούς ασβεστόλιθους.
 Η Χίος έχει πετρώματα ηλικίας 430 εκ. χρόνων και φθάνουν μέχρι την ηλικία των 180 εκ. χρόνων όταν σταματούν να δημιουργούνται πιά πετρώματα υπό τη θάλασσα. Τότε η Χίος χέρσευσε, για να ξαναβυθιστεί στα 16-20 εκ. χρόνια κι έδωσε τα … νεώτερα πετρώματα στο Νότο.
Τα απολιθώματα που έχουν εντοπιστεί στα πετρώματα μας δίνουν πληροφορίες για τις παλαιογεωγραφικές συνθήκες της εποχής τους. Για παράδειγμα μπορούμε να πάρουμε πληροφορίες για το κλίμα της γης, τη ζωή πριν εκατομμύρια χρόνια, τη βλάστηση, τα όρια της θάλασσας, την εξέλιξη των οργανισμών, την ποικιλία. Γενικά όπως ο ίδιος ο επιστήμονας ομολόγησε παρατηρώντας τα πετρώματα  είναι ικανός να … συνομιλεί μαζί τους και να εξάγει όλα αυτά τα συμπεράσματα.
Τελικά η Χίος κρύβει ένα μοναδικό θησαυρό που η αδράνεια κι ο μεγαλεπίβολος σχεδιασμός για την … ανάπτυξη βάζουν σε δεύτερη μοίρα την αξιοποίηση αυτού του πλούτου, που άφθονα και προνομιακά έδωσε η φύση  στη Χίο.