Αρχική Απόψεις Συνεντεύξεις Συνέντευξη Γιώργου Χαλκιά στην εφημερίδα ΠΟΛΙΤΗΣ

Συνέντευξη Γιώργου Χαλκιά στην εφημερίδα ΠΟΛΙΤΗΣ

27



Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η πρόσφατη συνέντευξη του Νομαρχιακού Συβούλου Γιώργου Χαλκιά και τέως Βοηθού Νομάρχη στην εφημερίδα ΠΟΛΙΤΗΣ για τα θέματα που αφορούν το νομό και τον προγραμματισμό ανάπτυξης”.

ΕΡ. κ. Χαλκιά, ποια είναι η θέση σας μετά την αποκάλυψη του “Πολίτη” και την ανακοίνωση της Νομαρχίας ότι στρέφονται ξεκάθαρα πλέον οι αρχές, στην επιλογή της αξιοποίησης του υπάρχοντος λιμανιού, αφού δεν είναι δυνατή η ολοκλήρωση των απαραίτητων μελετών έως το Μάρτιο, για την κατασκευή του νέου. Τι πιστεύετε ότι μπορεί και πρέπει να γίνει στη συνέχεια;
ΑΠ
. Δυστυχώς επιβεβαιώθηκε ο συνδυασμός “Παρόν και Μέλλον”. Εμείς είχαμε ξεκινήσει την κατασκευή του νέου λιμανιού με μελέτη σκοπιμότητας το 1999 η οποία απέδειξε ότι για να αναπτυχθεί η Χίος πρέπει να γίνει νέο λιμάνι, στην ανατολική της πλευρά και σε απόσταση 10 χλμ. από το υπάρχον, βόρεια ή νότια.
Στη συνέχεια έπρεπε να γίνει μελέτη χωροθέτησης λιμενικών λειτουργιών, ώστε να μην μπορεί να προσβληθεί η μελέτη του νέου λιμανιού. Διότι υπήρχε αυτό το ενδεχόμενο απ’ την υπάρχουσα νομοθεσία.
Τα βήματά μας ήταν μεθοδικά, ώστε να είναι σταθερά και σίγουρα για να κάνουμε αυτό το μεγάλο έργο πνοής που χρειάζεται το νησί μας. Όμως, θα μας δώσει πλέον μία άλλη διάσταση του θέματος. Την άνοιξη του 2000 εντάχθηκε αυτή η μελέτη, την οποία προετοιμάζαμε ένα χρόνο.
Τα μεγάλα έργα βέβαια, υλοποιούνται απ’ τα υπουργεία και μόνο όταν τα υπουργεία δεν μπορούν, δεν έχουν το χρόνο και το προσωπικό να προωθήσουν έργα για όλους τους νομούς της Ελλάδος, παραχωρούνε τέτοια έργα και στις νομαρχίες ή τους Δήμους. Ουσιαστικά λοιπόν, αυτή η αρμοδιότητα ανήκει στα Υπουργεία, όμως εμάς μας επέτρεψαν να ετοιμάσουμε το φάκελο. Η δουλειά αυτή διήρκεσε ένα χρόνο, ήταν έτοιμος.
Περάσαμε το θέμα απ’ το Περιφερειακό Συμβούλιο πού έγινε την άνοιξη του 2000. Εγκρίθηκε, μαζί με άλλα έργα που δεν χώραγαν στο Β.Κ.Π.Σ αλλά έμεινε ανεκτέλεστο, διότι δεν υπήρχαν λεφτά στο Πρόγραμμα κι έπρεπε να μπούνε σ’ ένα επόμενο.
Όπως τα ίδια πιθανόν να πούμε για το νέο λιμάνι ή και για άλλα έργα, που έχει ανάγκη ο τόπος και δεν χωράνε σ’ ένα συγκεκριμένο ευρωπαϊκό Πρόγραμμα, με πεπερασμένο όριο πληρωμών.
Τότε, απ’ την άνοιξη του 2000 έως τον επόμενο χρόνο, περιμέναμε να εκχωρηθούν τα λεφτά της μελέτης, περίπου 220 εκ. Οι μελέτες που αφορούσαν έργα του Γ. ΚΠΣ, ήταν για όλο το νομό μία δαπάνη της τάξεως των 5 δις. Είχε ζητηθεί επανειλημμένως απ’ τα Υπουργεία να δοθούν τα λεφτά αυτά, όπως είχε γίνει στο Β΄ ΚΠΣ, γι αυτό και προχώρησαν γρήγορα τα έργα και είχαν καταρτισθεί οι μελέτες. Ενώ τώρα διαπιστώνουμε πανελλαδικά ότι όλες οι περιφέρειες κυμαίνονται σε απορρόφηση περίπου στο 12-13% και μόνο η Αθήνα έχει 28%.
Αυτό σημαίνει ότι εκεί, δόθηκε το βάρος σε χρηματοδότηση μελετών η οποία έπρεπε να αρχίσει απ’ το 1999 για να προλάβουμε τα έργα, αφού τότε άρχιζε το πρόγραμμα. Τα Υπουργεία δεν έδωσαν έως το 2002 και τώρα, δειλά – δειλά αρχίζουν να δίνουν διότι τελειώνουν οι ανάγκες για τα έργα της Ολυμπιάδας.
Εδώ είναι όλο το πρόβλημα. Δηλαδή το κράτος δεν είχε λεφτά να χρηματοδοτήσει μελέτες του Γ΄ ΚΠΣ επειδή είχε δώσει τα λεφτά για να φτιάξει τα έργα υποδομών των Ολυμπιακών αγώνων. Αυτή είναι η σκληρή και πραγματική αλήθεια. Κι όμως, εδώ είναι και η πολιτική δειλία των κυβερνώντων και της κεντρικής εξουσίας. Ενώ θα έπρεπε να το πει στους πολίτες, τι τέχνασμα έκανε; Έλεγε, εγώ είμαι έτοιμη να προκηρύξω έργα του Γ ΚΠΣ αλλά φέρτε μου μελέτες. Δηλαδή, τεχνηέντως μετέφερε το πρόβλημα στους Δήμους και τις Νομαρχίες. Δεν είχε το θάρρος να βγει να πει ότι δεν έχει λεφτά να χρηματοδοτήσει μελέτες αυτών των έργων και θα μπορεί μετά το 2003. Αυτή είναι η ψυχρή αλήθεια. Αυτό φταίει που έχουν μείνει πίσω όλα τα έργα του Γ΄ ΚΠΣ. Έχουν προχωρήσει ορισμένα που είναι αναγκαία για τους Ολυμπιακούς αγώνες.
Ένα άλλο πρόβλημα που δημιουργεί η μεθοδολογία που ακολούθησαν, είναι ότι για να φανεί μια απορρόφηση στην περιφέρεια ζητούσαν να κατατεθούν εσπευσμένα ό, τι μελέτες ήταν έτοιμες για να ενταχθούν τα έργα. Αυτομάτως αυτή η ενέργεια χαλάει το πρόγραμμα που είχε φτιάξει ο κάθε ΟΤΑ για την ανάπτυξη του νομού του. Γιατί έτσι, εντάσσεται όποιο έργο νάναι στην τύχη, χωρίς ίχνος σοβαρού προγραμματισμού. Και ναι μεν μπορεί να αυξήσεις λίγο τους δείκτες απορρόφησης σε κονδύλια, αλλά ανατρέπεται το πρόγραμμα, όπως κι εδώ με το λιμάνι.
Αυτό ακριβώς έχει συμβεί και με το λιμάνι.. Δεν δώσανε λεφτά, όχι μόνο για το λιμάνι αλλά και γι άλλα έργα που μπορεί να μην προλάβουμε καν να τα εκτελέσουμε. Θα φανούν σύντομα. Όταν δεν δοθούν οι χρηματοδοτήσεις την ώρα που πρέπει, μετά δεν προλαβαίνει κανείς να εκτελέσει σωστά ένα μεγάλο έργο μέσα στην 6ετία που δίνει περιθώριο το πρόγραμμα. Μένεις απ’ έξω.
ΕΡ. Αυτό οι αιρετοί μας εδώ δεν το γνώριζαν;
ΑΠ.
Εδώ, έχουν τεράστια ευθύνη. Διότι ενώ γνώριζαν ότι η κεντρική εξουσία δεν δίνει πόρους να εκπονηθούν οι μελέτες, προσπαθούν να το εκμεταλλευτούν ισχυριζόμενοι ότι η πρώην Νομαρχιακή Αρχή, ήταν ανίκανη να πάρει χρηματοδοτήσεις, και γι αυτό το λόγο δεν μπορούσαν να προχωρήσουν τα έργα. Κι ακόμα το λένε, ότι δεν τους αφήσαμε μελέτες να κάνουν τα έργα.
Οι αιρετοί λοιπόν, γνώριζαν την ουσία του προβλήματος αλλά την απέκρυπταν και ακολουθούσαν την παρακάτω τακτική: Οι προσκείμενοι στο κυβερνών κόμμα προσπαθούσαν με κάθε τρόπο να καλύπτουν αυτήν την ανεπάρκεια και να προωθούν δικά τους μικρότερα έργα, άσχετα με τον συνολικό στρατηγικό Νομαρχιακό προγραμματισμό. Μπορούσαν τουλάχιστον αυτά που πέτυχαν να είναι ένα μέρος του Νομαρχιακού Προγράμματος που αφορά βέβαια και τους Δήμους. Όλο το νομό, δηλαδή.
Προσπαθούσαν παίρνοντας χρήματα να προωθούν δικά τους μικρότερης εμβέλειας έργα για να έχουν έτοιμες μελέτες και έργα με υψηλούς δείκτες ωριμότητας. Εννοείται ότι το πετύχαιναν μόνο οι αρεστοί βέβαια του κόμματος. Έτσι ορισμένα μικρότερα έργα έχουν τώρα μελέτες και μπορούν να εκτελεσθούν. Αλλά αυτή η στρατηγική του μικροσυμφέροντος ανέτρεψε το συνολικό Νομαρχιακό προγραμματισμό ανάπτυξης του νομού.
Το βλέπουμε χαρακτηριστικά με το νέο λιμάνι. Εδώ λοιπόν, τίθεται ο προβληματισμός: Πόσο συνέβαλαν στην επικράτηση αυτής της πρακτικής προστασίας των Δημοτικών συμφερόντων αλλά ταυτόχρονα του απαγχονισμού του σωστού Νομαρχιακού σχεδιασμού δύο Δήμαρχοι την προηγούμενη τετραετία, που τώρα ο ένας είναι Νομάρχης και ο άλλος Δήμαρχος Χίου;
Ενώ γνώριζαν ότι το Γ΄ ΚΠΣ αντιστοιχούν στη Χίο 55 δις, γνώριζαν ότι όλες οι ανάγκες του νομού έφταναν στα 135 δις, στο Περιφερειακό Συμβούλιο που πραγματοποιήθηκε στη Μυτιλήνη, φώναξαν, έβρισαν, χειρονόμησαν άσχημα κατά του Μακαρίτη Νομάρχη, κάτι φυσικά που προσέβαλε τους ίδιους. Βέβαια δεν προειδοποίησαν και τους υπόλοιπους ότι δε θα πάρουν τίποτα. Χειρίστηκαν οι ίδιοι με την ανοχή της κυρίας Σκέμπερη το σχεδιασμό του Γ’ ΚΠΣ, σα να ήταν έργα του Καλουτά αυτά που ακύρωναν με τη συμπεριφορά τους. Του νομού ήταν. Τουλάχιστον δε σχεδίασαν ούτε ιεραρχικά τις ανάγκες του νομού, άσχετα αν ήταν δήμαρχοι.
Τώρα τα βρίσκουν μπροστά τους και θα τα βρίσκουν συνεχώς. Διότι οι συνθήκες αλλάζουν αλλά τα προβλήματα παραμένουν ίδια. Η μεγάλη ευθύνη των προαναφερόμενων στο συγκεκριμένο θέμα των λιμανιών ήταν ότι ενώ ο στρατηγικός νομαρχιακός σχεδιασμός απαιτούσε 16 δις για την κατασκευή νέου κεντρικού λιμένα, βελτιωτικών παρεμβάσεων στο λιμένα Μεστών, Καρδαμύλων, Βολισσού, εκείνοι για να μπορέσουν να ικανοποιήσουν στόχους μικρότερης εμβέλειας, δημοτικού τότε χαρακτήρα, επενέβησαν με τον τρόπο που είχε δείξει τότε η τηλεόραση στο Περιφερειακό Συμβούλιο και η πρόβλεψη στο Γ’ ΠΕΠ περιορίστηκε στα 8 δις.
Μ’ αυτή την τακτική ήταν ηλίου φαεινότερων ότι ακύρωναν ήδη το έργο του νέου λιμένα της Χίου. Συνειδητά πήραν πόρους για μικρότερα δικά τους έργα και να φανούν οι ίδιοι ικανοί και κατέστρεψαν το πρόγραμμα. Αυτή τους τη συμπεριφορά την εισπράττουν τώρα οι ίδιοι, κατηγορούμενοι για αδυναμία να κατασκευάσουν το νέο απαραίτητο λιμάνι.
Απ’ την άλλη, δε χρηματοδοτούνται οι μελέτες, μαζί και του λιμανιού, για να προλάβουμε την εκτέλεση των έργων. Δε ρίχνω φυσικά την ευθύνη στους αιρετούς μας και γι’ αυτό. Ευθύνεται η κεντρική εξουσία που μας απέκρυπτε την αλήθεια, γιατί δε χρηματοδοτεί τις μελέτες στο νομό. Με τους Ολυμπιακούς Αγώνες δεν είχε να δώσει λεφτά για μελέτες, αυτό ήταν όλο.
Ερ. Τότε όμως είχαν χρησιμοποιήσει έναν αντίλογο, η οποία είχε μια οφθαλμοφανώς λογική βάση. Αν αποδεχόμασταν και τα 16 δις για την κατασκευή του νέου λιμανιού, δε θα μπορούσε να γίνει άλλο έργο στο νομό.
Απ. Όχι, όχι. Αυτό είναι ψέμα. Η απόφαση του Ν.Σ υπάρχει ακόμα στο πρόγραμμα. Μπορεί όποιος θέλει να την πάρει και να δει τι έργα προέβλεπε. Τα λόγια είναι εύκολα. Την ουσία να βλέπουμε και να συγκρίνουμε. Αν θέλουμε να αφήσουμε πίσω μας ένα νέο λιμάνι, έπρεπε να αγνοήσουμε άλλα μικρότερα έργα, αφού προφανώς ήταν αδύνατον να χωρέσουν όλα μέσα στο Γ’ ΠΕΠ. Τα 135 δις χωράνε μέσα στα 55; Απαιτούν άλλα 80. Άρα πρέπει για εκείνα να ψάξεις από άλλες πηγές χρηματοδότησης. Η λογική αυτό λέει. Επομένως το επιχείρημα ήταν λογικοφανές κι όχι λογικό διότι αγνοεί ότι έχεις να χειριστείς ένα πρόγραμμα με προκαθορισμένες προτεραιότητες.
Αλλά ας δούμε και το σήμερα. Τι παραπάνω πρόσθεσε η παρουσία τους στις έκτακτες χρηματοδοτήσεις προς το νομό; Μήπως για τα φράγματα έχουν πετύχει κάτι εξαιρετικό; Προχωρούν μόνο τα δύο που προωθήσαμε εμείς. Έχουν προωθήσει κανένα άλλο; Μόνο αυτό του Σαραπειού, με λεφτά των καταστροφών. Κανένα άλλο. Επομένως, για να πείσεις ότι είσαι ικανότερος, κι ότι εσύ θα λύσεις προβλήματα, έπρεπε αυτή τη στιγμή να έχουν ενταχθεί άλλα τρία φράγματα, απ’ τα τρία που προωθούσαμε εμείς, τουλάχιστον. Και το φράγμα Κοντού έχει ξεχαστεί. Το ακούτε καθόλου;
ΕΡ. Προχωράνε όμως οριστικά οι κατασκευές του Κατράρη, του Σαραπειού δημοπρατείται το φράγμα της Κόρης το Γεφύρι, δε μπορούμε να τα αγνοήσουμε…
Απ. Ναι αλλά εμείς ταυτόχρονα προωθούσαμε και του Κοντού. Που είναι τώρα; Δε συζητιέται. Να σας θυμίσω ότι οι ανάγκες του νομού σε νερό, δεν είναι τρία φράγματα, ή μάλλον δύο που προωθούνται τώρα και ένα μικρότερο στο Σαραπειό. Υπάρχει απ’ το 1996 πρόταση για 10 φράγματα. Κι αυτά λύνουν μόνο το 50% των αναγκών.
Ερ. Δέκα μικρά φράγματα;
Απ.
Όχι μικρά-μεγάλα. Ας πούμε το φράγμα του Σκαρδανά, που ακυρώνεται ουσιαστικά με το Σαραπειό, είναι 3,5 εκ. κυβικά.
Του Σαραπειού αρχικά σχεδίαζαν να το φτιάξουν με χωρητικότητα 400-500 χιλ. κ.μ. νέρού και τώρα θα το φτιάξουν στο 1 εκ. Για σκεφτείτε τη διαφορά όμως έως τα 3,5 εκ; Κι όχι μόνο αυτό. Η μεταφορά νερού είναι πολύ πιο δύσκολη τώρα, το βλέπουμε.
Το φράγμα αυτό δεν εξυπηρετεί τις ανάγκες ύδρευσής μας για το καλοκαίρι. Μετά όμως αν πάμε να ζητήσουμε πρόσθετο φράγμα κοντά στο Σαραπειό, δικαιολογημένα θα μας κατηγορήσουν ότι δε γνωρίζουμε τι θέλουμε.
Ας δούμε όμως τις αιτίες αυτής της αλλαγής πλεύσης. Γιατί δε γίνεται το φράγμα στο Σκαρδανά; Διότι απαιτεί για την ολοκληρωμένη κατασκευή του περίπου 10 δις. Και τώρα για να γίνει του Σαραπειού αντλούν πόρους από το πρόγραμμα των καταστροφών και βλέπουμε. Αντιμετωπίζουν τα ίδια προβλήματα χρηματοδοτήσεως. Άρα, επανερχόμαστε εκεί που λέγαμε πρωτύτερα. Το κράτος δεν έχει λεφτά διαθέσιμα κι εκεί ξεκινούν και τελειώνουν όλα.
ΕΡ. Επιπλέον όμως υπάρχει το ενσωματωμένο κόστος των απαλλοτριώσεων και η όλη χρονοβόρα διαδικασία που θα καθυστερούσε πολλά χρόνια ακόμη αυτό το έργο. Άλλωστε, κ. Χαλκιά προχωράει παράλληλα κι η κατασκεύη του Φράγματος της κόρης το γεφύρι.
Απ.
Δεν έχει υπάρξει καμία αντίδραση απ’ τους Καρδαμυλίτες έως τώρα για την κατασκευή του. Οι απαλλοτριώσεις δε συμπεριλαμβάνονται μέσα στο ποσό των 10 δις. Αυτά αναφέρονται στην προμελέτη που υπάρχει στη Νομαρχία, την οποία χρησιμοποιούν τώρα μερικώς, όπως τους συμφέρει.
Δηλαδή λένε ότι Η Β/Α Χίος είναι η λύση αλλά δεν την ακολουθούμε στην πρόταση που κάνει για το Σκαρδανά. Παίρνουν μόνο το δεδομένο ότι η λύση είναι στη Β/Α Χίο, δέχονται τα νερά της Ρίνας, αλλά δε δέχονται τα νερά του Καρδαμυλίτη ποταμού, που δε μπορούν να μεταφερθούν στο φράγμα του Σαραπειού. Γίνεται δηλαδή χρήση του σχεδιασμού κατ’ επιλογήν.
Ερ. Μήπως η διαδικασία του Σκαρδανά είναι πολύ πιο χρονοβόρα;
Απ.
Οπωσδήποτε είναι, αλλά εδώ το πρόβλημα είναι ότι θέλουν να λύσουν το πρόβλημα, όπως λέμε, με καλό νερό. Διότι, το νερό της αφαλάτωσης που θα έρχεται απ’ το Δελφίνι, είναι πολύ υποδεέστερο του φυσικού νερού, του βρόχινου και βέβαια πολύ πιο ακριβό. Είναι τριπλάσια και παραπάνω η τιμή του.
Ερ. Οι νέες μετρήσεις που γίνονται στο Δελφίνι, δείχνουν ότι μάλλον το νερό αυτό είναι πολύ καλύτερο απ’ το υφάλμυρο του Θόλου, με μικρό σχετικά κόστος.
Απ.
Εγώ αναφέρομαι στο τελικό προϊόν. Αυτό που θα φτάσει κάτω στη Χώρα. Είναι πολύ πιο ακριβό απ’ το νερό που μαζεύεται σ’ ένα φράγμα. Άρα ουσιαστικά με τη συμπεριφορά τους δε σέβονται τις μελέτες, θεωρούν ότι είναι εξυπνότεροι, και επειδή δε μπορούν να αντλήσουν πόρους οδηγούνται σε λύσεις παυσίπονου, χωρίς να θίγουν την τσέπη των υπουργείων. Αυτή είναι η ουσία. Μερική λύση και ακριβότερη. Εγώ να δεχτώ ότι το υπουργείο τώρα χρηματοδοτεί τα νησιά για την αφαλάτωση, αλλά ποιος μπορεί να μου εξασφαλίσει τη συνέχεια στην πολιτική τους;
Η μικρή πολιτική μας εμπειρία πρέπει να έχει διδάξει τον καθένα ότι τίποτα δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένο με τα Υπουργεία, κυρίως όταν μιλάμε για τη συμπεριφορά τους απέναντι στις μικρές νησιώτικές μας κοινωνίες.


Η συνέντευξη δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα στις 15 Δεκεμβρίου και αναδημοσιεύθηκε στην ιστοσελίδα της παράταξης “ΧΙΟΣ, ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ” www.viglatoras.info.