Αρχική Πολιτισμός Ελευθεροτυπία για Γιάννη Μακριδάκη: Η «ξεχασμένη» ιστορία της Χίου

Ελευθεροτυπία για Γιάννη Μακριδάκη: Η «ξεχασμένη» ιστορία της Χίου

31

Ο Γιάννης Μακριδάκης είναι ένας 35χρονος πτωχός και μόνος, πλην όμως με όραμα και πείσμα, καουμπόι της χιώτικης γης, που γυρίζοντας την πλάτη στη μαθηματική επιστήμη, τα τελευταία δέκα χρόνια ερευνά και συλλέγει ακάματος τη «χαμένη» ή ξεχασμένη ιστορία του νησιού. Το εντυπωσιακό ωστόσο δεν είναι οι σημαντικοί αυτοί καθαυτοί καρποί των προσπαθειών του ήδη από το ’97 -χρονιά ίδρυσης του περιοδικού του «Πελινναίο» (το όνομα, από το ψηλότερο όρος της Χίου) που μετεξελίχθηκε σε πολυσχιδές σύγχρονο Κέντρο Μελέτης Χιακών Θεμάτων- όσο το εύρος του πεδίου δράσης του (στο οποίο εντάσσονται και οι σημαντικές εκδόσεις του).


Ο Γιάννης Μακριδάκης, εμπνευστής και πρωτοπαλίκαρο του «Πελινναίου» στη Χίο
82 εκδόσεις


Σταχυολογώντας από τα μέχρι στιγμής πεπραγμένα του Μακριδάκη, με τις 82 εκδόσεις βιβλίων και περιοδικών (μόνο το «Πελινναίο» έχει αισίως φτάσει στο τεύχος 38) με θέματα ιστορικά, λαογραφικά, φυσιολατρικά και αρχαιολογικά, ξεχωρίζουν:


* Τα «Τετράδια Μνήμης», όπου καταγράφονται οι ειδήσεις της καθημερινής ζωής του νησιού από το 1912 και κατόπιν. Μέχρι στιγμής έχουν εκδοθεί 25 (από το 1912 ώς το 1936).


* Η σειρά βιβλίων και CD με τίτλο «Λόγου Μνήμη». Ητοι, ντοκουμέντα μαρτυριών ηλικιωμένων ανθρώπων (μεταξύ αυτών και επιζώντων της Σφαγής της Χίου).


* Η μοναδική γραπτή πηγή για την καθημερινή ζωή της Χίου πριν από το μεγάλο σεισμό του 1881.


* Μια πολυτελής έκδοση για τα χιώτικα εσπεριδοειδή. Και όχι μόνο.



Το περιοδικό «Πελινναίο» από το ’97 αναδεικνύει άγνωστες πτυχές της Χίου
«Αρχειοθετώ μαρτυρίες»


«Προσωπικά είμαι ανθρωποκεντρικός», ξεκαθαρίζει ο Μακριδάκης.


«Αρχειοθετώ ανθρώπινες φωνές και μαρτυρίες ζωής. Φωτογραφίζω μορφές άσημων, αλλά όχι ασήμαντων προσωπικοτήτων. Προσπαθώ να διασώζω την ιστορική πορεία μέσα από στιγμές. Επίσης ασχολούμαι και με την έρευνα σε αρχεία ιδιωτών, αλλά και δημόσια, κυρίως μέσα από τον τεράστιο πλούτο της Βιβλιοθήκης Κοραή. Ως “Πελινναίο”, μαζί με τους συνεργάτες μου Βασίλη Αγιαννίδη, Κώστα Μάγκο, Mike Taylor, Αντ. Τσατσαρώνη κ.ά. ερευνούμε και μελετούμε όλες τις πτυχές της πολιτιστικής κληρονομιάς και του φυσικού κεφαλαίου της Χίου». Εχουν μάλιστα στοιχειοθετήσει κι ένα αρχείο με τις αρχιτεκτονικές ιδιαιτερότητες του νησιού -οροφογραφίες, υπέρθυρα κ.ά.-, έχουν συντάξει γενεαλογίες επιφανών οικογενειών της Χίου κι έχουν εξερευνήσει σπήλαια και αναδείξει φυσικές διαδρομές. «Επιπλέον έχουμε μελετήσει και σχεδιάσει τη δημιουργία γεωπάρκου απολιθωμάτων».


Με άλλα λόγια, οι «χώροι» στους οποίους ο Μακριδάκης και το «Πελινναίο» έχουν απλωθεί είναι αχανείς και μεταξύ τους ετερόκλητοι (από τη λαογραφία και την αρχαιολογία μέχρι το περιβάλλον). «Ομως εγώ αγαπώ περισσότερο την ανθρωπολογία και την ιστορική έρευνα», διευκρινίζει.


«Καρπός αυτής της αγάπης και της χρόνιας ενασχόλησής μου είναι το βιβλίο “Συρματένιοι, ξεσυρματένιοι όλοι – Χιώτες πρόσφυγες και στρατιώτες στη Μέση Ανατολή – Αφηγήσεις 1941-46”, που θα κυκλοφορήσει σε λίγες μέρες και το οποίο είχα την τιμή να μου το προλογίσει ο Μανώλης Γλέζος. Αναφέρεται βέβαια στην αντίσταση και στην προσφυγιά των Χιωτών στη Μέση Ανατολή κατά την περίοδο του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου».

Ενα από τα σημαντικά για τα ντοκουμέντα τους «Τετράδια Μνήμης» του «Πελινναίου»
Η ιστορία της Χίου

Ενας άλλος καρπός αυτών των εργασιών, τον οποίο συγγράφει αυτό τον καιρό, έχει τίτλο: «Ιστορία της νεοελληνικής Χίου, Τόμος Ι 1912- 1940, Χρονολόγιο άσημων και διάσημων ιστορικών στιγμών». Πρόκειται για μια καταγραφή της ιστορικής πορείας της Χίου «μέρα προς μέρα».


Πέραν των εκδόσεων, υπάρχουν και «παράπλευρες» δράσεις. «Εχουμε δημιουργήσει ένα μικρό πολιτιστικό κέντρο στο κέντρο της πόλης, όπου οργανώνουμε πολιτιστικές βεγγέρες με παρουσιάσεις, διαλέξεις και προβολές των εργασιών μας. Επίσης έχουμε δημιουργήσει πεζοπορική ομάδα και ποδηλατικό σύλλογο, ομάδα εξερεύνησης σπηλαίων. Οργανώνουμε και φωτογραφικά σεμινάρια, ακόμη και μαθήματα τουρκικής για τη βελτίωση της επικοινωνίας με τους γείτονές μας, τους οποίους βλέπουμε κάθε πρωί πριν δούμε τον ήλιο, όπως λένε και οι ίδιοι σε μια σοφή παροιμία τους».


Δεν εκπλησσόμαστε επομένως για το φιλόδοξο τελικό στόχο του «Πελινναίου»: «Θέλουμε να δημιουργήσουμε μια μεγάλη εγκυκλοπαίδεια σε τεύχη και να προσφέρει γνώσεις για καθετί σε σχέση με τη Χίο». Επίσης απώτερος στόχος είναι «η δημιουργία ενός όσο γίνεται μεγαλύτερου ψηφιακού αρχείου για τη διάσωση των τεκμηρίων της Χίου». Για το λόγο αυτό ο Μακριδάκης έχει μόνιμο συνεργάτη στο χώρο περισυλλογής απορριμμάτων του νησιού, ο οποίος έχει σώσει την τελευταία στιγμή σημαντικό υλικό, που έχει πεταχτεί από τους κατόχους του!



ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ – 17/08/2006

Διαφήμιση