ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΗ ΛΕΣΧΗ ΧΙΟΥ
16/11/2007
ΟΜΗΡΕΙΟ.Π.Κ.Δ.Χ. ΩΡΑ ΠΡΟΒΟΛΗΣ 20:30
ΑΦΙΕΡΩΜEΝΟ ΣΤΗΝ ΕΠΕΤΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ
ΤΟ ΧΡΟΝΙΚΟ ΜΙΑΣ ΑΠΟΔΡΑΣΗΣ
BUENOS AIRES 1977: CRONICA DE UNA FUGA
Μια επίλεκτη ομάδα κομάντο της Αργεντίνικης χούντας απαγάγει τον Κλάουντιο Ταμπουρίνι (Ροντρίγκο ντε λα Σέρνα), τερματοφύλακα μιας ομάδας Β κατηγορίας. Ο Κλάουντιο μεταφέρεται σε μια μυστική φυλακή γνωστή και ως Σέρε Μάνσιον που βρίσκετε στο προάστιο Μορόν.
Ο Κλαούντιο θα περάσει μια φρίκη: ανακρίσεις, βασανιστήρια, ξυλοδαρμοί, ταπεινώσεις και προδοσία. Στο κολαστήριο Σέρε Μάνσιον θα ζήσει έναν εφιάλτη ατέρμονης βίας, σωματικής αλλά και πνευματικής.
Μετά από 4 μήνες φυλάκισης και με την ποινή της εκτέλεσης να φαίνεται όλο και πιο πιθανή, ο Κλαούντιο μαζί με άλλους 3 φυλακισμένους αποφασίζουν να κάνουν τη μεγάλη κίνηση. Ένα βράδυ που βρέχει καταρρακτωδώς, ολόγυμνοι θα πηδήξουν από το παράθυρο…στο κενό χωρίς να ξέρουν τι τους περιμένει στο μέλλον. Η ταινία συμμετείχε στο επίσημο διαγωνιστικό πρόγραμμα του Φεστιβάλ Καννών 2006.
Λίγα λόγια για το σκηνοθέτη
Ο Ισραέλ Αντριάν Καετάνο γεννήθηκε στο Μοντεβιδέο, την πρωτεύουσα της Ουρουγουάης το 1969. Σε ηλικία 16 ετών μετακόμισε στην Αργεντινή και έκανε τα πρώτα του βήματα στη σκηνοθεσία. Έχοντας ήδη κάνει μικρού μήκους ταινίες, το 1997 συν σκηνοθέτησε την πρώτη του μεγάλου μήκους ταινία, “Pizza, Beer and Cigarettes”. Το 2001 η ταινία του “Bolivia”, βραβεύτηκε με το βραβείο Κριτικής Επιτροπής Νεότητας στις Κάννες, καλύτερη Λατινοαμερικάνικη ταινία στο Σαν Σεμπαστιάν, βραβείο κριτών στο Ρότερνταμ, βραβείο FIBRESCI στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Λονδίνου, καθιερώνοντας τον ως ένα από τα ανερχόμενα αστέρια της Λατινικής Αμερικής. Με το Χρονικό Μιας Απόδρασης ο Ισραέλ Αντριάν Καετάνο ήταν υποψήφιος για Independent Spirit Award 2007 στην κατηγορία της καλύτερης ξενόγλωσσης ταινίας.
Δια στόματος Ισραέλ Αντριάν Καετάνο
Πάντα με συγκινούσαν οι αντιήρωες, αυτοί που ξέρουν να επιβιώνουν. Πριν πάρω την απόφαση να κάνω αυτή την ταινία, διάβασα το βιβλίο του Κλαούντιο Τομπαρίνι και γνώρισα και τον Γκιγιέρμο Φερνάντεζ, ο οποίος και πρωτοστάτησε της απόδρασης. Αυτό που με συγκίνησε περισσότερο από όλα ήταν η εικόνα αυτών των νέων, γυμνοί, δεμένοι πισθάγκωνα μέσα στην καταιγίδα, να τρέχουν προς το άγνωστο. Πιστεύω ότι αυτές οι ιστορίες πρέπει να λέγονται. Και προσπάθησα να δημιουργήσω μια όσο γινόταν πιο δραματική ατμόσφαιρα στα κρατητήρια, προκειμένου η εικόνα αυτή να επηρεάσει το κοινό όσο είχε επηρεάσει και εμένα.
Το Χρονικό Μιας Απόδρασης είναι ένα θρίλερ. Ένα θρίλερ για την διαφθορά, την συστηματική διαφθορά που απορρέει από ανθρώπους που ακολουθούν διαταγές χωρίς δισταγμό. Η ταινία επικεντρώνεται στο πως τα βασανιστήρια κάνουν τους ανθρώπους να εξαφανίζονται: όχι σωματικά αλλά ψυχολογικά. Και για το γεγονός ότι το να σκεφτείς μια απόδραση όταν βρίσκεσαι μέσα σε ένα σφαγείο, αυτό είναι από μόνο του τρέλα.
Ήμουν παιδί κατά τη διάρκεια των πρώτων χρόνων της δικτατορίας. Έτσι, είχα στρατιωτικούς για δασκάλους και βιβλία γραμμένα από το στρατό, όλα λογοκριμένα από το καθεστώς. Σήμερα, και ενώ τα χρόνια έχουν περάσει, αναρωτιέμαι σε ποιο βαθμό το δικτατορικό καθεστώς μέσα στο οποίο μεγάλωσα, έχει ριζώσει όχι μόνο μέσα μου, αλλά και σε όλη τη γενιά μου, την οποία έχει σημαδέψει βαθιά. Υπάρχει ένα παρελθόν, ακόμα έντονα παρόν στην Αργεντινή.
Αυτό που με προσέλκυσε περισσότερο στην ιδέα αυτής της ταινίας ήταν η ιστορία αυτών των επιζώντων που απέδρασαν από την κόλαση. Δεν χρειαζόταν, τουλάχιστον όσο με αφορά, να σκιαγραφήσω το πορτραίτο μιας δικτατορίας, αλλά να την χρησιμοποιήσω απλά σαν πλαίσιο μέσα στο οποίο η απόδραση θα αποκτούσε νόημα και δύναμη τέτοια ώστε να επηρεάσει τους θεατές.
Λίγα λόγια για τον πρωταγωνιστή Ροντρίγκο ντε λα Σέρνα
Δεύτερος ξάδελφος του Τσε Γκεβάρα, κέρδισε βραβείο καλύτερου πρωτοεμφανιζόμενου στα Independent Spirit Awards για το ρόλο του στην ταινία “Motorcycle Diaries”, όπου και έπαιζε τον κινηματογραφικό συνοδοιπόρο του Αργεντίνου ήρωα, δίπλα στον Γκαμπριέλ Γκαρσία Μπερνάλ. Ο Ροντρίγκο ντε λα Σέρνα έχει καθιερωθεί ως πολύπλευρος ηθοποιός στην γενέτειρά του Αργεντινή έχοντας εργαστεί στο θέατρο, την τηλεόραση και το κινηματογράφο.
Δια στόματος Ροντρίγκο ντε λα Σέρνα για τον Κλαούντιο Ταμπουρίνι, τον απόηχο της δικτατορίας σήμερα και για το ρόλο του.
Γεννήθηκα στις 18 Απριλίου 1976, 24 μέρες μετά το στρατιωτικό χτύπημα. Ήμουν μικρό παιδί και δεν είχα συναίσθηση του τι συνέβαινε, ότι ζούσαμε ένα πόλεμο, τουλάχιστον σε συνειδητό επίπεδο. Στα 14 ήταν η πρώτη φορά που πήρα μέρος στην πάλη εναντίον της χούντας. Αλλά, κατά έναν τρόπο, όλη μου η ζωή, από την παιδική μου ηλικία ακόμη, με προετοίμαζε για να παίξω τον ρόλο του Κλαούντιο Ταμπουρίνι.
Χάρις σε αυτή την ταινία και πάνω από όλα στην μαρτυρία του Κλαούντιο Ταμπουρίνι απέκτησα πραγματικά επίγνωση του τι συνέβη. Ακόμα δεν γνωρίζουμε τι απέγιναν αυτοί οι 30.000 άνθρωποι. Γνωρίζουμε τη μοίρα μόνο των 10.000 από αυτούς- πού είναι,πού θάφτηκαν, πού αποτεφρώθηκαν αν πετάχτηκαν στη θάλασσα. Αλλά οι υπόλοιποι? Η πολιτική συνενοχή? Η CIA? Η κυβέρνηση δέχτηκε μια μεγάλη χείρα βοηθείας σ’ αυτό το πρόγραμμα «εξαφάνισης». Μέχρι τώρα δεν κατέχουμε καμία από αυτές τις πληροφορίες. Αυτό που ο Κλαούντιο Ταμπουρίνι προτείνει είναι να επωφεληθούμε από το άνοιγμα των στρατιωτικών αρχείων από τον Νέστορ Κίρχνερ για να ανακαλύψουμε όλες αυτές τις πληροφορίες, να μάθουμε επιτέλους το πού, πώς και γιατί. Ν’ αποκατασταθεί η αλήθεια σε ένα ικανοποιητικό επίπεδο. Κατά κάποιον τρόπο, το ότι 30 χρόνια αργότερα, υποδύομαι τον Κλαούντιο Ταμπουρίνι, ένα εξέχον και αμφιλεγόμενο άτομο για την κοινωνία της Αργεντινής, μπορεί να είναι σημάδι ότι έχουμε ωριμάσει αρκετά ώστε να δεχτούμε την αλήθεια.
Ο Κλαούντιο Ταμπουρίνι δεν ήταν ποτέ στρατευμένος αγωνιστής. Εκείνα τα χρόνια υπήρχαν πολλοί πραγματικοί αγωνιστές, πολύ μπλεγμένοι στα γεγονότα, οπλισμένοι, ήταν πραγματικά σε εμπόλεμη κατάσταση. Σε καμία περίπτωση όμως ο Ταμπουρίνι δεν είχε να κάνει με αυτόν τον πόλεμο. Στην ταινία ο στρατός δικαιολογεί την απαγωγή του με την ανακάλυψη ενός ταμπλό από μια φοιτητική διαμαρτυρία του 1973 ,που βρέθηκε σπίτι του. O Αντριάν προσπάθησε να αποφύγει την όλη αυτή συζήτηση και ρητορεία. Μια πολύ έξυπνη κίνηση από μέρους του, καθώς απέφυγε να βαλτώσει σε πολιτική επιχειρηματολογία και να επικεντρωθεί στα ουσιώδη: την εξωπραγματική κατάσταση που έζησαν όσοι υποβλήθηκαν στην παράλογη πραγματικότητα των βασανιστηρίων και το πνεύμα που τους απέσπασε από αυτή την κατάσταση και τους ώθησε στο να το σκάσουν.
Χωρίς αμφιβολία, το σύνολο της νεολαίας του 70 ήταν πολιτικοποιημένο. Ήταν η πιο μορφωμένη γενιά από τότε που τα πανεπιστήμια άνοιξαν τις πόρτες τους και τις εργατικές τάξεις, το ’40. Το καθεστώς ήταν ένα πρόγραμμα αφανισμού των νέων αυτής της γενιάς, τόσο διψασμένης για αλλαγές. Ακόμα πληρώνουμε το τίμημα. Ως παιδί αυτής της γενιάς, το ξέρω πολύ καλά.
Πολιτικό backround της Αργεντινής του 1977.
Στις 24 Μαρτίου 1976 μια ομάδα στρατιωτικών ανατρέπει την κυβέρνηση του Προέδρου της Δημοκρατίας Περόν.
Εν ονόματι του «Σχεδίου Εθνικής Αναδιοργάνωσης», η Χούντα, θεμελιωμένη στο δόγμα της ‘εθνικής ασφάλειας’,αποσκοπεί στο να εξαλείψει τα ‘ προβλήματα’ της Αργεντινής με αυστηρώς στρατιωτικά μέσα. Κάθε δικαίωμα πολιτικής εξουσιοδότησης από το λαό ακυρώνεται. Το Κοινοβούλιο και τα τοπικά συμβούλια διαλύονται. Τα πολιτικά κόμματα κηρύσσονται παράνομα και ο τύπος υποβάλλεται σε δρακόντια μέτρα ελέγχου. Η Χούντα αντικαθιστά κάθε Αρχή με δικούς της έμπιστους άντρες. Ειδικά αποσπάσματα και ομάδες κομάντο σχηματίζονται από ανθρώπους των στρατιωτικών δυνάμεων. Ως σύνθημά τους τίθεται η «διεξαγωγή πολέμου προς όποια αντιπατριωτική υπονόμευση» και κάθε ύποπτος για ανεπαρκή προσήλωση στο καθεστώς,κυνηγιέται.
Μυστικές ομάδες ασφαλείας ανακρίνουν ανηλεώς, ακόμα και ‘βγάζουν από τη μέση’ τους πολιτικούς τους αντιπάλους: εκτελέσεις μετά συνοπτικών διαδικασιών, βασανιστήρια,απαγωγές. Μια βασιλεία ελεγχόμενης και μεθοδικά εφαρμοσμένης βίας εγκαθιδρύεται στη χώρα.
Η καταπίεση αρχίζει πλέον ν’ αποκτά νέο προσωπείο. Ο όρος «αγνοούμενοι» αναφέρεται σε όσους αρπάζονται από τα σπίτια τους και τις δουλειές τους. Οι απαγωγές αντικαθιστούν τις συλλήψεις και ο αριθμός των αγνοουμένων λαμβάνει διαστάσεις επιδημίας. 10.000 με 30.000 άνθρωποι εξαφανίζονται μεταξύ 1973 και 1983, χωρίς να συμπεριλαμβάνονται τα εκατοντάδες μωρά και παιδιά (γεννημένα σε μυστικές φυλακές), τα οποία αρπάχτηκαν από τις φυσικές τους οικογένειες για να υιοθετηθούν με ψευδή ονόματα από οικογένειες στρατιωτικών και συγγενών τους.
Η αιματηρή δίμηνη διένεξη,το 1982, της Χουντικής κυβέρνησης με τη Βρετανική για την κατάληψη των υπό βρετανικής κυριαρχίας νησιά Φόλκλαντ, και η ήττα της Αργεντίνικης Χούντας θα σημάνει την αρχή του τέλους της. Στις 30 Οκτωβρίου του 1983 θα αναγκαστεί να προκηρύξει εκλογές που θα φέρουν στην προεδρία το Ριζοσπαστικό Κόμμα.
Κριτικές
Η κινηματογραφική μεταφορά μιας αληθινής ιστορίας φρίκης, μετατρέπει την ανατριχιαστική ιστορία του στρατιωτικού καθεστώτος της Αργεντινής και των ομαδικών πολιτικών δολοφονιών σε ένα έντονο, συναρπαστικό θρίλερ απόδρασης
(Variety, Deborah Young)
Σκηνοθεσία: Ισραέλ Αντριάν Καετάνο
Σενάριο: Ισραέλ Αντριάν Καετάνο, Εστέμπαν Στούντεντ, Χούλιαν Λογιόλα
Παραγωγή: Όσκαρ Κράμερ, Ούγκο Σίγκμαν
Ηθοποιοί: Ροντρίγκο ντε λα Σέρνα, Πάμπλο Ετσάρι, Ναζαρένο Σαζέρο
Φωτογραφία: Χουλιάν Απεζντεγκία
Μοντάζ: Αλμπέρτο Πόνσε
Σκηνικά: Χόρχε Φεράρι, Χουάν Μάριο Ρούστ
Κοστούμια: Ναταλία Αλαγιόν, Χουάν Αντόνιο Μόντι, Χούλιο Σουάρεζ
Μουσική: Ιβάν Βιζόγκροντ
Διάρκεια: 103 λεπτά
