Αρχική Πολιτισμός ΜΥΤΙΛΗΝΗ: Παρουσίαση του βιβλίου «Αφάνεια» του Κώστα Ζαφείρη.

ΜΥΤΙΛΗΝΗ: Παρουσίαση του βιβλίου «Αφάνεια» του Κώστα Ζαφείρη.

4

 

Παρουσίαση του βιβλίου «Αφάνεια» του Κώστα Ζαφείρη.

 

 

 

Από το δημοσιογράφο

Γιάννη Ευσταθίου

25.2.2011

Μυτιλήνη

 

Είναι μεγάλο πλεονέκτημα για τον παρουσιαστή ενός βιβλίου, το γεγονός το να μην είναι χρόνια φίλος με τον συγγραφέα.   Για ένα και μόνο λόγο. Απερίσπαστος και όσο περισσότερο γίνεται ανεπηρέαστος, να προσεγγίζει την ουσία του μηνύματος, που απορρέει από την κατάθεση της φαντασίας και της λογικής, αλλά και της χρήσης στοιχείων του παρελθόντος, σε μία άρρηκτα συνδεδεμένη ιστορία. Όταν πρωτάκουσα για το νέο βιβλίο του Κώστα Ζαφείρη μία κρυφή ελπίδα, σιγόκαιε μέσα μου, ότι η Εκδίκηση του τυπογράφου, το πρώτο μυθιστόρημά του, θα γινόταν το σκάφος  μιας εξίσου ανάλογης σε πλοκή και ενδιαφέρον ιστορίας.

Από μόνος του ο τίτλος με οδήγησε στην αφάνεια κάθε ενδοιασμού γι΄ αυτό που έμελε να γίνει. Και το ένστικτο του αναγνώστη δε μου χάλασε το χατίρι.

Από την εισαγωγή και μόνο αντιλαμβάνεσαι ότι το ταξίδι αρχίζει. Διότι «αν τύχει η φαντασία να συμπέσει με την πραγματικότητα η ευθύνη καταλογίζεται στην πραγματικότητα».

 Λίγο χρειάστηκε για να βγάλω τα γυαλιά, καθότι μύωψ,  αλληγορικά και πραγματικά, για τρυπώσω στις απόκρυφες πλευρές των λέξεων και των προτάσεων του συγγραφέα.

Τι εστίν αλήθεια» διερωτάται η κατά Ιωάννη ρήση του ευαγγελίου. Και ως αγγελικά πλασμένες οι προτάσεις ξετρυπώνουν από το πυθάρι του χρόνου και με πηγαίνουν σε μέρη μάκρυνα και ονειρεμένα. Ζανζιβάρη, Ατλαντικός, Άνδρος και Αθήνα, αλλά και το νησί με τα κρυμμένα μυστικά. Το μυθιστόρημα του Κώστα Ζαφείρη δεν φείδεται εικόνων. Ο ΠΑΡΑΞΕΝΟΣ νέος ΣΤΗ ΓΩΝΙΑ, είναι το μέλλον, που καιροφυλακτεί ν αδράξει την ευκαιρία για να έρθει στο προσκήνιο. Παραμονεύει και ενίοτε αναμοχλεύει γεγονότα και εμπειρίες. Προκαλεί και ντρέπεται, αφού η αξιοπρέπεια που τον διακρίνει γίνεται το άρμα της ιστορίας. Αλλά, πώς να ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΕΙ το κατεστημένο, το απ αλλού φερμένο για εκείνον που μεγάλωσε με όνειρα και ελπίδες, όρους και κανόνες ενός καπετάνιου της ζωής; Ποιος άραγε είναι ο υπαρκτός καθρέφτης όλων αυτών; Ποιο είναι το βαθύ κίνητρο της εναντίωσης του, στο πρόσωπο ενός καλά συγκροτημένου και οικονομικά τακτοποιημένου δικηγόρου;

Απαιτεί μεγάλη τέχνη η σύνδεση γεγονότων, που σε άλλη περίπτωση, θα χαρακτηριζόταν εξωπραγματική. Ωστόσο, ο Κώστας Ζαφείρης τα καταφέρνει μια χαρά. Για κάποιο παράξενο τρόπο, ούτε ο Δικηγόρος, ούτε ο νεαρός , ούτε και ο θυρωρός της ιστορίας, αντιλαμβάνονται έγκαιρα το τι μέλλει να γίνει. Απότοκος της όλης προσπάθειας εξιχνίασης του μυστηρίου, δε θα μπορούσε να ήταν παρά ένας αξιωματικός της Ασφάλειας. Ένας μπάτσος, όπως τον αποκαλούσε,  ο ένας  εκ των δύο δικηγόρων της ιστορίας ο Μίλτος Αθωνίτης, αλλά και  φίλος, όπως ήθελε να πιστεύει ότι ήταν. Ώσπου, ήρθε η στιγμή της αλήθειας. Μια φιλική σχέση, με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, όπως καταγράφεται στο μύθο, να δοκιμαστεί. Όπως άλλωστε δοκιμάζονται όλες οι σχέσεις.

Η αφάνεια, δεν κάνει διακρίσεις. Ορμά να χαθεί στα κύματα του ωκεανού των συμφερόντων. Να παρασύρει στο βυθό, ελπίδες, πίστη και όνειρα για ένα αύριο γεμάτο προσδοκίες από αγάπη, έρωτα, και εμπιστοσύνη. Και ο καπετάνιος να μην μπορεί να κουμαντάρει το βαπόρι, να μην κρατά σταθερά το πηδάλιο για να οδηγήσει το σκάφος της ζωής, από το φουρτουνιασμένο ωκεανό στο απάνεμο λιμάνι, γεμίζοντας τ αμπάρια της ψυχής των συγγενών και φίλων, θλίψη και πόνο.

Όλα τάχει τούτο το ταξίδι. Αγωνία για το τι θα συμβεί, αγώνα επιβίωσης και αντίστασης, κόντρα σε παρωχημένες ιδέες και τακτικές. Αναπάντεχα γεγονότα που σε καθηλώνουν μπροστά στη σελίδα, μήπως και πιο γρήγορα καταφέρεις και λυτρωθείς από την αναζήτηση της αλήθειας. Γιατί είναι άξιον απορίας αν υπάρχει μια και μόνο αλήθεια. Και τούτο ο συγγραφέας το διαπραγματεύεται με τον καλύτερο τρόπο.

Πρόσωπα και καταστάσεις αρχίζουν να γίνονται αντικείμενο διερεύνησης. Ποιος και γιατί, έτσι ξαφνικά, τρυπώνει στα ορμητικά κλειστά παραθυρόφυλλα και παρακολουθεί τις ζωές των ανθρώπων, χωρίς να μπορεί να δώσει εξήγηση; Ποιο μυστικό χέρι του χρόνου, οδήγησε το νεαρό της γωνίας, εκείνο το βράδυ στην ταβέρνα, έξω από τη σχολή εμποροπλοιάρχων, για να μάθει ένα καλά κρυμμένο μυστικό χρόνων. Τι ώθησε τον καπετάνιο πατέρα του, τον αρχοντάνθρωπο της Άνδρου, να λάβει τέτοιες αποφάσεις, που τον οδήγησαν στη αφάνεια; Και πως ο χαμός της πρώτης του γυναίκας του, καθορίζει εν πολλοίς την εξέλιξη των καταστάσεων ώστε να γίνεται το παραλήρημα η αφορμή για την αντίδραση της καπετάνισσας αδελφής του; Μέγας και καθοριστικός παράγοντας της ιστορίας, η συμπεριφορά της λιγομίλητης μαυροφορούσας καπετάνισσας, που σαν άλλο τεράστιο κύμα  κόβει στα δύο το καράβι της επικοινωνίας με τους γύρω  της.

 Γυναίκες, και άνδρες του μύθου συγκρούονται σε μια μάχη δίχως όρια. Σκέψεις και αντιδράσεις, συμφέροντα και ανιδιοτέλεια, ταξίδια του νου και του κορμιού, ταλαντώνονται και παρασύρουν μέσα από τους ήχους της ψυχής σ΄ένα μοναδικό ταξίδι. Καπετάνιο χρειάζεται το καράβι της ζωής, της ίδιας της κοινωνίας, αφού καθρέφτης είμαστε και της μοιάζουμε. Και έτσι λειτουργούν οι ήρωες της ΑΦΑΝΕΙΑΣ.

Ως παραμορφωτικοί καθρέφτες, αφού η καλή ζωή και ο πλούτος, αλλά και η δύσκολη ζωή και η φτώχεια, συγκρούονται στην προσπάθεια τους να εξωραϊσουν και να απεμπολίσουν κάθε τι που τους προκαλεί. Και η πρόκληση ήταν μεγάλη για τη δεύτερη γυναίκα του Καπετάνιου, την ξεπεσμένη αριστοκράτισσα της Άνδρου. Άνθρωπος με πείσμα και σκληρότητα, που έβλεπε μέσα στο γενικό χαμό της ζωής της, την πρόταση του καπετάνιου ως σωσίβιο. Για να πετύχει όμως τους στόχους της χρειαζόταν τη βοήθεια του μεγαλοδικηγόρου του νησιού Κύριλλου Πρωάκη, εγκάρδιου φίλου από τα φοιτητικά χρόνια του Μίλτου Αθωνίτη.

Πως αλλάζουν όμως οι άνθρωποι στο πέρασμα του χρόνου; Πως αφανίζουν θέλω και αρχές; Ερωτήματα, που ταλανίζουν τις σκέψεις όλων των πρωταγωνιστών του μυθιστορήματος. Και μόνο ο Φακόπουλος, ο μπάτσος της ιστορίας, έρχεται να φωτίσει το μυστήριο της Αφάνειας. Με όπλο την πείρα χρόνων και την καθημερινή ενασχόλησή του με την παρανομία, διεισδύει  και αφουγκράζεται κάθε τι που θα τον οδηγήσει στον πραγματικό ένοχο του ειδεχθούς εγκλήματος

Τολμά, αρχικά ο Φακόπουλος να αφοπλίσει την εσωτερική του παρόρμηση που του φωνάζει, ότι δε μπορεί ο συλληφθείς για το φόνο να είναι ο πραγματικός δολοφόνος και αναζητά τα πραγματικά αίτια. Η σύγκρουση αναπόφευκτη και οι ερινύες να του κλέβουν τον ύπνο. Όμως κάθε τι στη ζωή έχει το ανάλογο τίμημα. Και απ΄ αυτό δε γλυτώνει, εν ευθέτω χρόνο, κανείς. Για όλα υπάρχει μια λύση και μια απάντηση. Ιδιαίτερα σε μια εποχή, που η αμφισβήτηση βρίσκεται στο προσκήνιο.   

Νοιώθω και πιστεύω βαθύτατα ότι καθ΄ όλη τη διάρκεια της ανάγνωσης του μυθιστορήματος δεν θα κηρυχθεί σε αφάνεια η προσοχή σας και το ενδιαφέρον σας,

 

Σας ευχαριστώ πολύ.