Μέσα στο 2012 πρόκειται να ξεκινήσουν οι εργασίες στα 2 νέα θεματικά μουσεία που ετοιμάζει το Πολιτιστικό Ίδρυμα του Ομίλου Πειραιώς, όπου το ένα αφορά το Μουσείο Μαστίχας και το 2ο αυτό της Αργυροτεχνίας στα Γιάννινα.
Σε συνέντευξη στα ΝΕΑ και στο Σταύρο Θεοδωράκη, η Πρόεδρος του Π.Ι. Σοφία Στάϊκου, μιλά με αφορμή την κατάκτηση του διεθνούς βραβείου της Europa Nostra για τα 7 Μουσεία που λειτουργούν και που όπως σημειώνει ευθύνη του ομίλου είναι να τα στήσει, να τα λειτουργήσει και μετά από 50 χρόνια να τα παραδώσουν στις τοπικές κοινωνίες:
Μεταφέρουμε το σχετικό απόσπασμα από τη συνέντευξη:
Να αρχίσουμε από τα εύκολα. Πόσους αντιπάλους είχατε για το βραβείο;
Πρέπει να ήταν πάνω από 200. Δεν έχω μάθει τις λεπτομέρειες. Μόνο με ειδοποίησαν την 1η Ιουνίου να είμαι στη Λισαβόνα. Στο μοναστήρι Jeronimos θα γίνει η τελετή βράβευσης.
Το περιμένατε;
Εσυζητείτο αλλά σε μια εποχή που η Ελλάδα διασύρεται από τα διεθνή ΜΜΕ, ουδείς μπορούσε να προβλέψει την εξέλιξη της ψηφοφορίας. Είναι πάντως μια μεγάλη αναγνώριση των πολύχρονων προσπαθειών που καταβάλλει το Πολιτιστικό μας Ιδρυμα για την ανάπτυξη της ελληνικής περιφέρειας και την αύξηση του πολιτιστικού τουρισμού πέρα από την Αθήνα.
Να τα πάρουμε από την αρχή; Πώς ξεκινήσατε;
Πριν από 10 χρόνια, η Τράπεζα Πειραιώς εξαγόρασε την ΕΤΒΑ. Εκεί υπήρχε ένας πυρήνας ανθρώπων που προσπαθούσε να αναδείξει την ιστορία της βιομηχανικής τεχνολογίας της Ελλάδας. Από εκεί αρχίσαμε και σήμερα έχουμε ένα δίκτυο επτά μουσείων.
Το πρώτο ήταν το Μουσείο Υδροκίνησης στη Δημητσάνα;
Ναι, το οποίο πλέον έχει κάνει break even. Βγάζει δηλαδή τα έξοδά του από το πωλητήριο και από τα εισιτήρια.
Τα υπόλοιπα έξι τα συντηρεί η Τράπεζα;
Αυτή την υποχρέωση έχουμε αναλάβει.
Να τα συντηρούμε για 50 χρόνια.
Και ύστερα από 50 χρόνια;
Ολα επιστρέφουν στις τοπικές κοινωνίες. Ελπίζω μέχρι τότε οι δήμοι να έχουν ωριμάσει αρκετά και να μπορούν να τα φροντίζουν.
Οικονομικά τι σημαίνει αυτή η συντήρηση;
Το κάθε μουσείο έχει ένα κόστος γύρω στα 200.000 ευρώ τον χρόνο. Χρήματα που θα μπορούσαν να ήταν μερίσματα μετόχων. Ή να γράφονταν στα κέρδη.
Πόσο κόστισε η δημιουργία αυτών των επτά μουσείων;
Αρκετά εκατομμύρια τα οποία δόθηκαν από τα κοινοτικά προγράμματα ΕΣΠΑ, δεν είναι δηλαδή χρήματα των ελλήνων φορολογουμένων. Η Τράπεζα βεβαίως ξόδεψε και αυτή κάποια εκατομμύρια για να κάνει τις αρχιτεκτονικές και μουσειολογικές μελέτες, την αδειοδότηση και σε κάποιες περιπτώσεις να διαμορφώσει τους περιβάλλοντες χώρους.
Χρονικά πώς εξελίχθηκε η δημιουργία των μουσείων;
Ακολουθούμε τη βιομηχανική ιστορία της Ελλάδας. Πρώτα έγινε το Μουσείο στη Δημητσάνα, μετά στο Σουφλί για το μετάξι, του ελληνικού λαδιού στη Σπάρτη, της βιομηχανικής ελαιουργίας στη Μυτιλήνη, η πλινθοκεραμοποιία στον Βόλο, η μαρμαροτεχνία στην Τήνο και τελευταίο το Μουσείο Περιβάλλοντος στη Στυμφαλία. Και ετοιμάζουμε άλλα δύο, το Μουσείο της Μαστίχας στη Χίο και το Μουσείο Αργυροτεχνίας στα Γιάννινα.
Στη Χίο και στα Γιάννινα πότε θα είναι έτοιμα;
Οι εργασίες και για τα δύο μουσεία αρχίζουν μέσα στο 2012. Σε δυο χρόνια πιστεύω θα είναι έτοιμα. Λένε 18 μήνες αλλά συνήθως είναι 24.
Πόσο θα κοστίσουν;
Της Χίου είναι 9 εκατομμύρια και των Ιωαννίνων 7,5. Ο στόχος μας ήταν να κάνουμε και άλλο ένα Μουσείο το 10ο, το Μουσείο Τυπογραφίας στην Κέρκυρα, τελικά όμως παραιτηθήκαμε από την προσπάθεια.
Δεν εξασφαλίσατε χρηματοδότηση;
Απεναντίας. Στις Βρυξέλλες έχουμε πάρα πολύ καλό όνομα. Τα δικά μας ντοσιέ είναι περασμένα από 40 κύματα και πλέον μας έχουν εμπιστοσύνη στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Είχαμε εξασφαλίσει λοιπόν 8 εκατ. από το ΕΣΠΑ. Και είχαμε δαπανήσει και 1 εκατ. για τις μελέτες αλλά κυρίως για τα εκθέματα. Δυστυχώς, όμως, κάποιοι στην Κέρκυρα δεν το ήθελαν.
Καλά ποιος δεν ήθελε ένα Μουσείο Τυπογραφίας;
Κατ’ αρχήν ο δήμαρχος. Είπε το απίστευτο, ότι είναι ιδιωτικό έργο. Αυτό μπορείς να το πεις ή όντας απολύτως αγράμματος ή όντας απολύτως κακόβουλος.
Αντιδράσεις πέραν αυτής της Κέρκυρας, είχατε σε άλλες πόλεις;
Μα γιατί να έχουμε; Στην Τήνο ήρθαν αγρότες και έφερναν παλιά εργαλεία μαρμαροτεχνίας των παππούδων τους και μας τα χάριζαν για να τα βάλουμε εκθέματα στο μουσείο. Τα σχολεία κάνουν ουρές για να μάθουν τα παιδιά πώς παράγεται το λάδι ή πώς ψήνονταν τα τούβλα. Τα μουσεία έχουν και μικρά καφέ και πωλητήρια με τοπικά προϊόντα. Η θάλασσα, το κρασί και το αγόρι μου δεν είναι πλέον επαρκές τουριστικό πακέτο. Δεν θα πιστέψετε το τι γράφουν οι τουρίστες φτάνοντας στο Μουσείο της Δημητσάνας από τα παλιά μονοπάτια του Λούσιου. Οσες στενοχώριες και να έχω, τις ξεχνάω αμέσως. Σε έναν χρόνο στη Δημητσάνα είχαν 50.000 επισκέπτες.
