του Π. Ξενάκη, Εκδότη – Φωτογράφου
viglapublications@yahoo.gr
…Ο δημοσιογραφικός κώδικας δεοντολογίας επιβάλλει πως όταν παρουσιάζεις μία είδηση και αυτή μιλάει για σένα πρέπει να μιλάς σε Γ’ πρόσωπο. Δηλαδή «ο Ξενάκης αυτό, ο Ξενάκης εκείνο…». Ή απλά το δίνεις σε κάποιον συνάδελφό σου να το γράψει και γλυτώνεις και το μπελά…
Καταρχάς εμένα μου αρέσει να σπάω τους κώδικες… Όχι ότι δεν τους γουστάρω αντιθέτως τους θεωρώ και χρήσιμους και απαραίτητους. Απλά μου αρέσει να τους παίζω, να τους αποσυνθέτω και να τους αναδομώ, κι έτσι να μιλάω αλλιώτικα. Δε μου αρέσει να είναι όλα ίσια, ασπρόμαυρα και τετράγωνα παρότι είναι ο εύκολος και γρήγορος δρόμος. Προτιμώ, όπου πρέπει, τις καμπύλες, τα χρώματα και τις παρακάμψεις. Ο λόγος έτσι παίρνει μορφή, Ζωντανεύει, αποκτά ενέργεια, χάρη και ένταση, θεριεύει ή γλυκαίνει…
Στη συγκεκριμένη περίπτωση γίνεται και πιο αληθινός και φιλικός. Επίσης δεν έχω όρεξη να θριαμβολογήσω και να περιαυτολογήσω. Θεωρώ ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση άλλο είναι το σημαντικό, και όχι εγώ, κι αν μιλούσα στο Γ’ πρόσωπο θα χανόντουσαν σημαντικά στοιχεία. Κάποιος άλλος πάλι θα μιλούσε μόνο για μένα, θα έλεγε και δύο-τρία βασικά για τον διαγωνισμό κι έξω από την πόρτα. Που να ασχολιόταν με ένα κάρο πράματα… Ας πούμε λοιπόν πως είμαστε φίλοι και μιλάμε μεταξύ μας…
Δύο φωτογραφίες μου λοιπόν τιμήθηκαν με Εύφημη Μνεία στα “International Photography Awards” ή αν προτιμάτε, στα ελληνικά, στα «Διεθνή Βραβεία Φωτογραφίας». Η Εύφημη Μνεία είναι το σκαλοπάτι κάτω από τα τρία πρώτα βραβεία της κατηγορίας.
Η πρώτη φωτογραφία ήταν η “Crab’s Portrait”, «Πορτραίτο Κάβουρα» ελληνιστί, στην υποκατηγορία Άγρια Ζωή (Επαγγελματίες) της κατηγορίας Φύση. H δεύτερη ήταν η “Area of Nea Moni, Chios, Greece”, δηλαδή «Περιοχή της Νέας Μονής, Χίος, Ελλάδα», στην υποκατηγορία Νυχτερινή Φωτογράφηση (Επαγγελματίες) της κατηγορίας Σπέσιαλ. Αυτή συνοδευόταν και από το παρακάτω κείμενο:
«Πανσέληνος, 1.000 μέτρα υψόμετρο, πολύ χιόνι, σπάνιο πράγμα… Ένα ισχυρό φως ανακλάται στα χιόνια και γίνεται πολύ φωτεινό με ένα ιδιότροπο τρόπο. Η θάλασσα έχει ένα πρωτοφανές μπλε παγωμένο χρώμα. Η κλίση κάνει το βουνό να συμμετέχει στη φωτογραφία…
Το παγκοσμίως γνωστό μοναστήρι της Νέας Μονής, 1.000 ετών, Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ. Ένα καλλιτεχνικό θαύμα που κάθε του λεπτομέρεια είναι φτιαγμένη με υψηλή τέχνη. Τα ψηφιδωτά του είναι από τα καλύτερα της Ορθοδοξίας. Ο χιώτικος Παρθενώνας…
1822, τούρκοι, Σφαγή της Χίου, 3.500 άμαχοι σκοτώθηκαν βάρβαρα εδώ… Όλο το τοπίο που βλέπετε αποκάτω έγινε ένα θέατρο θανάτου…»
Θα μπορούσε κάποιος να πει: «Σιγά, και τι έγινε; Δεν πήρες και κάποιο από τα πρώτα βραβεία…». Όχι μόνο αυτό αλλά θα προσθέσω μάλιστα ότι δόθηκαν και αρκετά βραβεία μιας που υπήρχαν πολλές κατηγορίες και υποκατηγορίες, οι οποίες κάλυπταν σχεδόν όλη τη γκάμα της Φωτογραφικής Τέχνης αφού ο διαγωνισμός είναι από τους πλέον επαγγελματικούς στο είδος του. Θα συμφωνούσα λοιπόν αν τα πράγματα εδώ δεν ήταν κάπως …ζόρικα. Μιας που τελειώσαμε λοιπόν με τα δικά μου ας δούμε τι θα πει “International Photography Awards”…
Τι είναι τα “International Photography Awards” – Πόσοι συμμετείχαν
Πρώτα από όλα υπήρχαν 8.000 συμμετοχές από 90 χώρες από ολόκληρη την υδρόγειο. Κάθε συμμετοχή ισοδυναμεί με 1 έως 5 φωτογραφίες. Επειδή το κόστος συμμετοχής των 5 φωτογραφιών ήταν αρκετά κοντά στο κόστος της μίας φωτογραφίας, όπως και για πληρέστερη καλλιτεχνική έκφραση της κάθε ιδέας, οι περισσότερες συμμετοχές είχαν 5 φωτογραφίες.
Επειδή δεν δόθηκαν αναλυτικά στοιχεία ούτε γενικά αλλά ούτε και ειδικά -μιας που τα ζήτησα για δημοσιογραφική κάλυψη-, θα κάνω μία πρόχειρη αναλογική και προσωπική εκτίμηση καθότι περιηγήθηκα αρκετά στο διαγωνισμό, ίσως οι μισές και περισσότερες συμμετοχές αποτελούνταν από σειρές 5 φωτογραφιών.
Χοντρικά λοιπόν συμμετείχαν 20.000-25.000 φωτογραφίες. Και όλες αυτές, φωτογραφίες με ταλέντο, με έμπνευση, με προσπάθεια, με καλλιτεχνική προσφορά, δουλεμένες, φοβερές, απίστευτες, πανέμορφες… Τραβηγμένες σε κάθε γωνιά της Γης, απεικονίζοντας τους πιο παράξενους και διαφορετικούς ανθρώπους, ζώα, καταστάσεις και σενάρια, παρμένες τις πιο απλές στιγμές αλλά και στις δυσκολότερες συνθήκες. Ότι μπορούσες να φανταστείς μα κι ότι δε μπορούσες!..
Σύμφωνα με τους διοργανωτές φέτος ήταν ο πιο επιτυχημένος διαγωνισμός και με τις περισσότερες συμμετοχές. Σύμφωνα με τις 2-3 προηγούμενες διοργανώσεις είχε σαφώς υψηλότερο επίπεδο. Σε όλα αυτά προσθέστε πως είναι άγνωστος ο αριθμός των φωτογράφων, ο οποίος εκτείνεται από πολλές εκατοντάδες έως μερικές χιλιάδες.
Ακούστε τώρα χώρες που πήραν μέρος: Σουρινάμ, Τατζικιστάν, Κουβέιτ, Ομάν, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Πακιστάν, Κίνα, Μπαγκλαντές, Ινδονησία, Σιγκαπούρη, Ταϊβάν, Ιαπωνία, Χονγκ Κονγκ, Ταϊλάνδη, Αυστραλία, Βενεζουέλα, Εκουαδόρ, Βραζιλία, Μεξικό, Δομινικανή Δημοκρατία, Ισραήλ, Αυστρία, Ρωσία, Τουρκία, Ρουμανία, Νορβηγία, Πορτογαλία και φυσικά Μεγάλη Βρετανία, Γαλλία, Ισπανία, Ελβετία κ.α.
Οι περισσότερες συμμετοχές όμως ήταν από την Αμερική (φυσικά), τον Καναδά, την Ιταλία, Πολωνία, Γερμανία, Ολλανδία και από τις παράξενες χώρες υπερίσχυσε η Ινδία, ίσως και το Ιράν. Από την Αφρική, παρότι την έδειχναν κατά κόρον (ειδικά τα άγρια ζώα, την έρημο της Ναμίμπια και τη Λιβύη) εντόπισα κάποιες συμμετοχές μόνο από τη Νότιο Αφρική. Υπήρχαν βέβαια καμιά πενηνταριά χώρες ακόμα…
Ποιοι συμμετείχαν και τι ήταν…
Τι ήταν όμως αρκετοί από αυτούς που έπαιρναν μέρος; Υπήρχαν δύο ομάδες: Επαγγελματίες και ερασιτέχνες. Πρέπει να ειπωθεί ότι οι ερασιτέχνες είχαν πολύ υψηλό επίπεδο και κάποιες φωτογραφίες τους ήταν ωραιότερες από τις αντίστοιχες επαγγελματικές και γενικά «δεν παίζανε»…
Μεταξύ όμως των επαγγελματιών συμμετείχαν φωτογράφοι του National Geographic, του Χόλυγουντ, του NBA, γνωστών οίκων μόδας, ειδησεογραφικών πρακτορείων, αθλητικών περιοδικών, φωτογραφικών περιοδικών, πολεμικοί ανταποκριτές, φωτογράφοι σε παραγωγές βίντεοκλιπ και σε καμπάνιες κυβερνήσεων ενώ αρκετοί ήταν βραβευμένοι σε άλλους διαγωνισμούς. Ένας μάλιστα είχε χαρακτηριστεί από εξειδικευμένο φωτοπεριοδικό ως «ένας από τους 7 καλύτερους φωτογράφους δράσης στον κόσμο». Υπήρχαν μέχρι και φωτογράφοι του Λευκού Οίκου και της αμερικάνικης πολεμικής αεροπορίας…
Παρ’ ολ’ αυτά, εν τούτοις, υπήρχαν και ορισμένες αστοχίες και θέματα που σηκώνουν συζήτηση, δεν ήταν όμως πάρα πολλά. Το σημαντικότερο ήταν ότι σε ορισμένα βραβεία υπήρχαν κάποιες αντικειμενικά χτυπητές διαφορές όπου π.χ. το 2ο βραβείο ήταν πολύ καλύτερο από το 1ο ή φωτογραφίες που πήραν εύφημες μνείες ήταν ωραιότερες ή ισάξιες αυτών που βραβεύθηκαν.
Θυμάμαι, για παράδειγμα, στην υποκατηγορία Πολιτισμός (Επαγγελματίες) της κατηγορίας Άνθρωποι, κάτι φοβερές φωτογραφίες από τη Λιβύη και την Αιθιοπία στη δεύτερη και τρίτη θέση ενώ στην πρώτη είχε κάτι κοπέλες που φούσκωναν προφυλακτικά σε μπάτσελορ πάρτυ, χωρίς καμία αισθητική αξία!!! Κατάφωρη αδικία! Αυτό όμως που μου έκανε εντύπωση είναι πως ένας φίλος μου προτιμούσε αυτές που έστειλα εγώ στην συγκεκριμένη κατηγορία ενώ αν έβαζαν εμένα κριτή δε θα ψήφιζα τις δικιές μου, θα ψήφιζα τις άλλες!..
Αυτό δείχνει πόσο ρευστά ήταν και τα αποτελέσματα μιας που από ένα επίπεδο και πάνω παίζει πλέον ρόλο αποκλειστικά η υποκειμενικότητα και η φιλοσοφία του καθενός, το «άγγιγμα» της φωτογραφίας, η διάθεση της στιγμής, οι λεπτομέρειες, ακόμα και η τύχη. Μη σας φαίνεται καθόλου παράξενο πως κάποιες φωτογραφίες, μέσα στις τόσες χιλιάδες, μπορεί να τις «ξεπέταξαν» λόγω κούρασης ή βιασύνης αν και οι κριτικές επιτροπές ήταν πολυπρόσωπες.
Φωτογράφοι διάσημων και φωτογράφοι γνωστών προϊόντων
Ας αναφέρουμε λίγο τώρα τα πιο φανταχτερά στιγμιότυπα του διαγωνισμού δηλαδή φωτογραφίες που απεικόνιζαν γνωστές εμπορικές φίρμες και σταρς γενικώς. Βέβαια να προσθέσω ότι σε πολλές περιπτώσεις, και μάλλον στις περισσότερες, αυτοί που δεν είχαν κάτι «φανταχτερό» στο όνομα ή στο επάγγελμα τους ή στο είδωλο που απεικόνιζαν, είχαν καλύτερο και ωραιότερο αποτέλεσμα στις φωτο τους…
Όσων αφορά διάσημες μάρκες υπήρχαν φωτογραφίες από διαφημιστικές καμπάνιες των:
Lamborghini, Porsche, Mercedes Benz, Audi, Volkswagen, Toyota, Renault, Dolce Cabbana, Levis, Gucci, Prada, Johnnie Walker, Absolut, Smirnoff, Carlsberg, Heinz, Starbucks, Esquire, Guardian, IBM, Shell, Nikon κ.α.
Πάμε στους διάφορους σταρς…
Ηθοποιοί: Steve Martin, Leonardo DiCaprio, Robert de Niro, Ashton Kutcher, Jeff Goldblum, Martin Landau, Martin Scorsese (σκηνοθέτης), η πανέμορφη Lucy Liu (άγγελοι του Τσάρλι, Mulan II) κ.α.
Μουσικοί: David Crosby (Crosby, Stills, Nash & Young), Patti Smith, Tom Jones, Elbow, Blondie και o φοβερός τραγουδιστής των Led Zeppelin, Robert Plant.
Αθλητές και άνθρωποι του αθλητισμού: Ο θρυλικός προπονητής της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ Alex Ferguson και ο παλιός της θρύλος Eric Cantona, η ποδοσφαιρική ομάδα New York Red Bulls (εκεί που παίζει και ο Thierry Henry), μπασκετμπολίστες του ΝΒΑ, παίκτες του ράγκμπυ, του γκολφ και άλλων αθλημάτων, ολυμπιονίκες κ.α. Μία ιδιαίτερα έξυπνη φωτογραφία ήταν αυτή που έδειχνε το κτήνος Mike Tyson, παλιό πολυνίκη της πυγμαχίας, να κρατάει και να χαϊδεύει ένα περιστέρι. Δεν ξέρω αν το ‘φαγε μετά τη φωτογράφηση…
Πολιτικοί: Barack Obama και Michelle Obama, Sarah Palin, Al Gore. Νομίζω πως αυτά τα ονόματα με τα προεδριλίκια των Η.Π.Α. δε χρειάζονται ιδιαίτερες συστάσεις. Το παρακάτω όμως χρειάζεται μία επεξήγηση διότι αφορά τη φωτογραφία της Aung San Suu Kyi, η οποία είναι ηγέτιδα της αντιπολίτευσης της Burma, ή Myanmar, έμεινε κλεισμένη στο σπίτι της 15 χρόνια από τη Χούντα και έχει τιμηθεί με το Νόμπελ Ειρήνης.
Ακόμη υπήρχαν πορτραίτα της Annie Leibovitz που είναι μία γνωστή φωτογράφος των διάσημων. Ίσως είναι πιο γνωστή για τη φωτογραφία του John Lennon -μαζί με τη Yoko Ono– η οποία ήταν η τελευταία του διάσημου καλλιτέχνη μιας που τραβήχτηκε τη μέρα του θανάτου του, 5 ώρες πριν δολοφονηθεί…
Άγρια Ζωή
Για το τέλος άφησα τα άγρια ζώα όπου παρέλασε η μισή ζούγκλα ενώ οι ελέφαντες είχαν την τιμητική τους και είχαν γεμίσει τον κόσμο. Ακολουθούσαν τίγρεις, λιοντάρια, ζέβρες, βίσωνες, καμηλοπαρδάλεις, ιπποπόταμοι, λάμα, καμήλες, καρχαρίες, διάφορα ψάρια, εξωτικά πουλιά, γιαπωνέζοι μακάκοι και απλοί πίθηκοι, αραβικά άλογα και αραβικά γεράκια κ.α.
Το πιο εντυπωσιακό όμως ήταν η φώκια λεοπάρδαλη, ένα θηρίο 3-4 μέτρων και 500 κιλών, με τρομακτικά δόντια, φοβερό στόμα και κηλίδες, όλα πραγματικά σαν λεοπάρδαλης! Ένας τρελοπολωνός έφυγε από το ζεστό σπιτάκι του, πήγε στην Ανταρκτική, έπεσε στα καρακαταπαγωμένα νερά και τσαλαβουτούσε με το γίγαντα, του οποίου τα δόντια δε σε γεμίζουν με συναισθήματα ασφάλειας παρότι συνήθως δεν επιτίθεται σε ανθρώπους. Δεν ξέρεις από τι να πρωτοανατριχιάσεις…
Μέσα σε όλα αυτά τα δύσκολα, ή λιγότερο δύσκολα, να φωτογραφηθούν άγρια ζώα, υπήρχε κι ένας Χιώτης πρασινομάτης κάβουρας να μοστράρεται για μάγκας της άγριας Ζωής και να κοντράρεται με τα ζώα της ζούγκλας.
Ε, όπως και να το κάνουμε είναι επιτυχία! Άλλο να φωτογραφίζεις στα βάθη της Αφρικής και στους πάγους της Ανταρκτικής κι άλλο στη Χίο…
(Το φωτορεπορτάζ συνεχίζεται…)
Λεζάντες:
Crab’s Portrait: Η φωτογραφία «Πορτραίτο κάβουρα» του Π. Ξενάκη που κατέκτησε Εύφημη Μνεία στην κατηγορία «Άγρια Ζωή». Σίγουρα μερίδιο της επιτυχίας ανήκει και στον πανέμορφο κάβουρα ο οποίος ήταν ένα πραγματικό μοντέλο…
Area of Nea Moni_Chios_Greece: «Περιοχή Νέας Μονής, Χίος, Ελλάδα» του Π. Ξενάκη. Εύφημη Μνεία στην κατηγορία «Νυχτερινή Φωτογράφηση». Αν δεν υπήρχε η συγκυρία πανσέληνος – χιόνια – καθαρή ατμόσφαιρα, δε θα βλέπατε ούτε το δέντρο μπροστά παρά μόνο ένα μαύρο «πιλάφι» με κάποια διάσπαρτα φώτα.
