ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Θοδωρής Πυλιώτης
Δουλεύουμε έχοντας λιγότερες απολαβές από το μέσο όρο των 15 της Ευρώπης, οι αργίες μας είναι… νορμάλ και οι μέρες άδειας στη μέση.
Αντίθετα είμαστε υψηλά στις μέρες απεργίες, πολύ χαμηλά στη συμμετοχή στη δια βίου εκπαίδευση ενώ ακόμα και στην εργασία σημαντικός είναι ο ρόλος της οικογένειας, μέσω των οικογενειακών επιχειρήσεων και των αυτοαπασχολούμενων.
Τα ενδιαφέροντα στοιχεία περιέχονται στην ετήσια έκθεση 2008 του Ινστιτούτου Εργασίας ΓΣΕΕ/ΑΔΕΔΥ που αφορά τις Εργασιακές Σχέσεις στην Ευρώπη και στην Ελλάδα.
Στη συνέχεια παραθέτουμε σειρά συγκριτικών στοιχείων καθώς και ποιος πρέπει να είναι ο κατώτερος μισθός βάση της γενικής συλλογικής σύμβασης εργασίας.
Ο χαρακτήρας της Ελληνικής οικονομίας επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό και διαμορφώνει το σύστημα των εργασιακών σχέσεων. Η οικονομία στην Ελλάδα χαρακτηρίζεται παραδοσιακά σε μεγάλο βαθμό από τον αγροτικό της χαρακτήρα, την έλλειψη της βαριάς βιομηχανίας αλλά και τις επενδύσεις σε κλάδους υπηρεσιών.
Κατά την τελευταία 20ετία και με την συνεχή επίδραση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καταγράφεται η μείωση του αγροτικού τομέα σε όφελος των απασχολουμένων στον τριτογενή τομέα και γενικά, ο ενεργός πληθυσμός υφίσταται σημαντικές αλλαγές.
Στο σημείο αυτό θα πρέπει να επισημανθεί και η ελληνική ιδιαιτερότητα του ιδιαίτερα χαμηλού ποσοστού της μισθωτής εργασίας. Εξάλλου, η οικονομική δομή της αγοράς εργασίας είναι σε μεγάλο βαθμό κατακερματισμένη λόγω του πολυάριθμου των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων και επιπλέον λόγω της επιτεινόμενης τάσης για μεγαλύτερη ανάπτυξη του φαινομένου της εργολαβίας και της υπεργολαβίας.
Με την ολοένα και μεγαλύτερη αύξηση της μη τυπικής εργασίας αλλά και την έκταση της παραοικονομίας, η οποία αντιπροσωπεύει ένα σημαντικό ποσοστό του εθνικού μας προϊόντος, (30-35% σύμφωνα με εκτιμήσεις) η πολλαπλότητα, η πολυδιάσπαση και η χαλαρή ρύθμιση των εργασιακών σχέσεων επιτείνεται.
Στοιχεία εργαζομένων
Παράλληλα, η εισδοχή μεταναστών στην ελληνική αγορά εργασίας έχει επηρεάσει σημαντικά την εικόνα της, καθώς σύμφωνα με μελέτες και πρόσφατα στοιχεία ο αριθμός των μεταναστών που έχει ενταχθεί στην αγορά εργασίας, αποτελεί το 1/10 του συνολικού εργατικού δυναμικού (9,6%), 85 και ανέρχεται σε 431.300 άτομα, εκ των οποίων 416.145 απασχολούνται νόμιμα.
«… Θα πρέπει να επισημανθεί ο ρόλος της οικογένειας στην Ελλάδα, όσον αφορά στα εισοδήματα των εργαζομένων. Η ελληνική οικογένεια, ως κοινωνικός ιστός, διατηρεί ακόμη, σε μεγάλο βαθμό τις ισορροπίες, χάρη στις πολλαπλές οικονομικές σχέσεις και ανταλλαγές που υπάρχουν μεταξύ των μελών της.
Αναλυτικά, η σύνθεση του απασχολούμενου εργατικού δυναμικού στην Ελλάδα (4.381.936) έχει ως εξής:
Εργοδότες 352.173 (8,04%),
αυτοαπασχολούμενοι 967.495 (22,08%),
μισθωτοί 2.784.761 (63,6%),
συμβοηθούντα μέλη 277.507 (6,3%),
παρουσιάζοντας έτσι, τα χαμηλότερα ποσοστά μισθωτής εργασίας στην Ευρώπη και μάλιστα με διαφορά από το μέσο κοινοτικό επίπεδο κατά 20 %.86
Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της ετήσιας έκθεσης του ΙΝΕ/ΓΣΕΕ – ΑΔΕΔΥ για το 2006, η ελληνική οικονομία δείχνει σημάδια επιβράδυνσης, με τον ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ να ανέρχεται σε ποσοστό μόλις 3,5%.
Οι μέσες μηνιαίες ακαθάριστες αποδοχές το 2006 ανέρχονταν στην Ελλάδα σε 1.441 ευρώ έναντι 2.110 ευρώ κατά μέσο όρο στην ΕΕ-15.
Η ανεργία, ανερχόμενη σήμερα σύμφωνα με τα επίσημα στατιστικά στοιχεία σε ποσοστό 8,5%, εξακολουθεί να βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα, σε συνάρτηση δε με το κλείσιμο πολλών επιχειρήσεων -ιδιαίτερα μικρομεσαίων-, την μείωση των προσλήψεων στο δημόσιο τομέα, αλλά και τις ιδιωτικοποιήσεις, εξακολουθεί να εμπνέει ιδιαίτερη ανησυχία, πλήττοντας ιδιαιτέρως τους νέους, τις γυναίκες και τους ευρισκόμενους σε ηλικία πλησίον της συνταξιοδότησης.
Στατιστικά επίσης φαίνεται ότι οι υψηλότερες κατώτατες αποδοχές το 2007 συναντώνται στο Λουξεμβούργο (1570,28 €), Ολλανδία (1.317 €) και οι χαμηλότερες στη Βουλγαρία (92,03 €) και Ρουμανία (131,92 €).
Χάσμα μεγάλο υπάρχει και μεταξύ φύλων στην απασχόληση ανάμεσα στις χώρες. Για παράδειγμα στη Φιλανδία η απόσταση είναι 4,1% και στη Σουηδία 4,8%. Κατεβαίνοντας όμως από τη Σκανδιναβία προς τη Μεσόγειο η διαφορά μεγαλώνει. Έτσι το χάσμα στη Μάλτα είναι 39,6%, στην Ελλάδα 27,1%, στην Ιταλία 24,2% και Ισπανία 22,9%.
Χρόνος εργασίας
Ενδιαφέρον έχουν όμως τα στατιστικά για τον μέσο ετήσιο χρόνο εργασίας.
Στην Ευρώπη των 15 ο μέσος εβδομαδιαίος χρόνος εργασίας είναι 37,9 ώρες, οι ετήσιες μέρες άδειας 25,6 και επίσημων αργιών 10,5.
Στην Ελλάδα δουλεύουμε επίσημα 40ώρο, δικαιούμαστε κατά μέσο όρο 23 μέρες άδεια και έχουμε 10 αργίες.
Το ρεκόρ σε αργίες το έχει η Σλοβακία με 15 μέρες και τις λιγότερες 7 Ολλανδία και Ρουμανία.
Οι λιγότερες μέρες ετήσιας άδειας είναι οι 20 σε αρκετές χώρες από το πρώην ανατολικό μπλοκ, αλλά και Κύπρος, Βέλγιο. Αντίθετα ρεκόρ ημερών αδειών έχουν οι Σουηδοί με 33 και ακολουθούν με 30 Γερμανοί και Δανοί.
Στα συγκριτικά στοιχεία σχετικά με τις απεργίες, σημειώνεται στην έκθεση ότι από τα διαθέσιμα στοιχεία παρατηρείται ότι όλα σχεδόν τα νέα κράτη μέλη και σε ορισμένα από τα αποκαλούμενα «παλαιά» όπως η Αυστρία, η Γερμανία, το Λουξεμβούργο, η Ολλανδία και η Σουηδία τα επίπεδα των απεργιακών κινητοποιήσεων είναι χαμηλά.
Πολύ χαμηλά είναι η χώρα μας και στα στατιστικά στοιχεία για τη συμμετοχή στη δια βίου μάθηση. Μόλις 1,9% είναι στην Ελλάδα, όταν στη Σουηδία το ποσοστό ανέρχεται σε 32% και μέσο όρο στο σύνολο των 27 κρατών 9,6% (με την πλειοψηφία να την έχουν οι γυναίκες).
Συλλογικές διαπραγματεύσεις
Στις 26 Μαρτίου 2008 υπεγράφη νέα διετής Εθνική Γενική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας, η οποία έχει αναδρομική ισχύ (από 1/1/2008) και στην οποία ρυθμίζονται τα νέα κατώτατα όρια μισθών και ημερομίσθιων αλλά και ζητήματα θεσμικού χαρακτήρα.
Ειδικότερα, σύμφωνα με την νέα ΕΓΣΣΕ, οι συνολικές ονομαστικές αυξήσεις στις αποδοχές στο τέλος ισχύος της σύμβασης (31/12/2009) θα είναι 12,42%. Οι αυξήσεις θα δοθούν σε τρεις δόσεις, ήτοι από 1/1/2008 η αύξηση θα είναι της τάξης του 3,45%, από 1/9/2008 θα δοθεί επιπλέον αύξηση 3% και τέλος από 1/5/2009 θα δοθεί αύξηση 5,5%.
Με τον τρόπο αυτό τα κατώτατα όρια μισθών και ημερομισθίων διαμορφώνονται ως εξής:
Πίνακας αποδοχών σύμφωνα με την ΕΓΣΣΕ 2008-2009
1/1/2008 1/9/2008 1/5/2009
Εργατοτεχνίτες (που δεν έχουν συμπληρώσει τριετία ή προϋπηρεσία και είναι άγαμοι) 30,4 ευρώ 31,32 ευρώ 33,04 ευρώ
Υπάλληλοι (που δεν έχουν συμπληρώσει τριετία ή
προϋπηρεσία και είναι άγαμοι) 681 ευρώ 701 ευρώ 740 ευρώ
Πηγή: ΕΓΣΣΕ 2008-2009
Αντίθετα είμαστε υψηλά στις μέρες απεργίες, πολύ χαμηλά στη συμμετοχή στη δια βίου εκπαίδευση ενώ ακόμα και στην εργασία σημαντικός είναι ο ρόλος της οικογένειας, μέσω των οικογενειακών επιχειρήσεων και των αυτοαπασχολούμενων.
Τα ενδιαφέροντα στοιχεία περιέχονται στην ετήσια έκθεση 2008 του Ινστιτούτου Εργασίας ΓΣΕΕ/ΑΔΕΔΥ που αφορά τις Εργασιακές Σχέσεις στην Ευρώπη και στην Ελλάδα.
Στη συνέχεια παραθέτουμε σειρά συγκριτικών στοιχείων καθώς και ποιος πρέπει να είναι ο κατώτερος μισθός βάση της γενικής συλλογικής σύμβασης εργασίας.
Ο χαρακτήρας της Ελληνικής οικονομίας επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό και διαμορφώνει το σύστημα των εργασιακών σχέσεων. Η οικονομία στην Ελλάδα χαρακτηρίζεται παραδοσιακά σε μεγάλο βαθμό από τον αγροτικό της χαρακτήρα, την έλλειψη της βαριάς βιομηχανίας αλλά και τις επενδύσεις σε κλάδους υπηρεσιών.
Κατά την τελευταία 20ετία και με την συνεχή επίδραση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καταγράφεται η μείωση του αγροτικού τομέα σε όφελος των απασχολουμένων στον τριτογενή τομέα και γενικά, ο ενεργός πληθυσμός υφίσταται σημαντικές αλλαγές.
Στο σημείο αυτό θα πρέπει να επισημανθεί και η ελληνική ιδιαιτερότητα του ιδιαίτερα χαμηλού ποσοστού της μισθωτής εργασίας. Εξάλλου, η οικονομική δομή της αγοράς εργασίας είναι σε μεγάλο βαθμό κατακερματισμένη λόγω του πολυάριθμου των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων και επιπλέον λόγω της επιτεινόμενης τάσης για μεγαλύτερη ανάπτυξη του φαινομένου της εργολαβίας και της υπεργολαβίας.
Με την ολοένα και μεγαλύτερη αύξηση της μη τυπικής εργασίας αλλά και την έκταση της παραοικονομίας, η οποία αντιπροσωπεύει ένα σημαντικό ποσοστό του εθνικού μας προϊόντος, (30-35% σύμφωνα με εκτιμήσεις) η πολλαπλότητα, η πολυδιάσπαση και η χαλαρή ρύθμιση των εργασιακών σχέσεων επιτείνεται.
Στοιχεία εργαζομένων
Παράλληλα, η εισδοχή μεταναστών στην ελληνική αγορά εργασίας έχει επηρεάσει σημαντικά την εικόνα της, καθώς σύμφωνα με μελέτες και πρόσφατα στοιχεία ο αριθμός των μεταναστών που έχει ενταχθεί στην αγορά εργασίας, αποτελεί το 1/10 του συνολικού εργατικού δυναμικού (9,6%), 85 και ανέρχεται σε 431.300 άτομα, εκ των οποίων 416.145 απασχολούνται νόμιμα.
«… Θα πρέπει να επισημανθεί ο ρόλος της οικογένειας στην Ελλάδα, όσον αφορά στα εισοδήματα των εργαζομένων. Η ελληνική οικογένεια, ως κοινωνικός ιστός, διατηρεί ακόμη, σε μεγάλο βαθμό τις ισορροπίες, χάρη στις πολλαπλές οικονομικές σχέσεις και ανταλλαγές που υπάρχουν μεταξύ των μελών της.
Αναλυτικά, η σύνθεση του απασχολούμενου εργατικού δυναμικού στην Ελλάδα (4.381.936) έχει ως εξής:
Εργοδότες 352.173 (8,04%),
αυτοαπασχολούμενοι 967.495 (22,08%),
μισθωτοί 2.784.761 (63,6%),
συμβοηθούντα μέλη 277.507 (6,3%),
παρουσιάζοντας έτσι, τα χαμηλότερα ποσοστά μισθωτής εργασίας στην Ευρώπη και μάλιστα με διαφορά από το μέσο κοινοτικό επίπεδο κατά 20 %.86
Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της ετήσιας έκθεσης του ΙΝΕ/ΓΣΕΕ – ΑΔΕΔΥ για το 2006, η ελληνική οικονομία δείχνει σημάδια επιβράδυνσης, με τον ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ να ανέρχεται σε ποσοστό μόλις 3,5%.
Οι μέσες μηνιαίες ακαθάριστες αποδοχές το 2006 ανέρχονταν στην Ελλάδα σε 1.441 ευρώ έναντι 2.110 ευρώ κατά μέσο όρο στην ΕΕ-15.
Η ανεργία, ανερχόμενη σήμερα σύμφωνα με τα επίσημα στατιστικά στοιχεία σε ποσοστό 8,5%, εξακολουθεί να βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα, σε συνάρτηση δε με το κλείσιμο πολλών επιχειρήσεων -ιδιαίτερα μικρομεσαίων-, την μείωση των προσλήψεων στο δημόσιο τομέα, αλλά και τις ιδιωτικοποιήσεις, εξακολουθεί να εμπνέει ιδιαίτερη ανησυχία, πλήττοντας ιδιαιτέρως τους νέους, τις γυναίκες και τους ευρισκόμενους σε ηλικία πλησίον της συνταξιοδότησης.
Στατιστικά επίσης φαίνεται ότι οι υψηλότερες κατώτατες αποδοχές το 2007 συναντώνται στο Λουξεμβούργο (1570,28 €), Ολλανδία (1.317 €) και οι χαμηλότερες στη Βουλγαρία (92,03 €) και Ρουμανία (131,92 €).
Χάσμα μεγάλο υπάρχει και μεταξύ φύλων στην απασχόληση ανάμεσα στις χώρες. Για παράδειγμα στη Φιλανδία η απόσταση είναι 4,1% και στη Σουηδία 4,8%. Κατεβαίνοντας όμως από τη Σκανδιναβία προς τη Μεσόγειο η διαφορά μεγαλώνει. Έτσι το χάσμα στη Μάλτα είναι 39,6%, στην Ελλάδα 27,1%, στην Ιταλία 24,2% και Ισπανία 22,9%.
Χρόνος εργασίας
Ενδιαφέρον έχουν όμως τα στατιστικά για τον μέσο ετήσιο χρόνο εργασίας.
Στην Ευρώπη των 15 ο μέσος εβδομαδιαίος χρόνος εργασίας είναι 37,9 ώρες, οι ετήσιες μέρες άδειας 25,6 και επίσημων αργιών 10,5.
Στην Ελλάδα δουλεύουμε επίσημα 40ώρο, δικαιούμαστε κατά μέσο όρο 23 μέρες άδεια και έχουμε 10 αργίες.
Το ρεκόρ σε αργίες το έχει η Σλοβακία με 15 μέρες και τις λιγότερες 7 Ολλανδία και Ρουμανία.
Οι λιγότερες μέρες ετήσιας άδειας είναι οι 20 σε αρκετές χώρες από το πρώην ανατολικό μπλοκ, αλλά και Κύπρος, Βέλγιο. Αντίθετα ρεκόρ ημερών αδειών έχουν οι Σουηδοί με 33 και ακολουθούν με 30 Γερμανοί και Δανοί.
Στα συγκριτικά στοιχεία σχετικά με τις απεργίες, σημειώνεται στην έκθεση ότι από τα διαθέσιμα στοιχεία παρατηρείται ότι όλα σχεδόν τα νέα κράτη μέλη και σε ορισμένα από τα αποκαλούμενα «παλαιά» όπως η Αυστρία, η Γερμανία, το Λουξεμβούργο, η Ολλανδία και η Σουηδία τα επίπεδα των απεργιακών κινητοποιήσεων είναι χαμηλά.
Πολύ χαμηλά είναι η χώρα μας και στα στατιστικά στοιχεία για τη συμμετοχή στη δια βίου μάθηση. Μόλις 1,9% είναι στην Ελλάδα, όταν στη Σουηδία το ποσοστό ανέρχεται σε 32% και μέσο όρο στο σύνολο των 27 κρατών 9,6% (με την πλειοψηφία να την έχουν οι γυναίκες).
Συλλογικές διαπραγματεύσεις
Στις 26 Μαρτίου 2008 υπεγράφη νέα διετής Εθνική Γενική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας, η οποία έχει αναδρομική ισχύ (από 1/1/2008) και στην οποία ρυθμίζονται τα νέα κατώτατα όρια μισθών και ημερομίσθιων αλλά και ζητήματα θεσμικού χαρακτήρα.
Ειδικότερα, σύμφωνα με την νέα ΕΓΣΣΕ, οι συνολικές ονομαστικές αυξήσεις στις αποδοχές στο τέλος ισχύος της σύμβασης (31/12/2009) θα είναι 12,42%. Οι αυξήσεις θα δοθούν σε τρεις δόσεις, ήτοι από 1/1/2008 η αύξηση θα είναι της τάξης του 3,45%, από 1/9/2008 θα δοθεί επιπλέον αύξηση 3% και τέλος από 1/5/2009 θα δοθεί αύξηση 5,5%.
Με τον τρόπο αυτό τα κατώτατα όρια μισθών και ημερομισθίων διαμορφώνονται ως εξής:
Πίνακας αποδοχών σύμφωνα με την ΕΓΣΣΕ 2008-2009
1/1/2008 1/9/2008 1/5/2009
Εργατοτεχνίτες (που δεν έχουν συμπληρώσει τριετία ή προϋπηρεσία και είναι άγαμοι) 30,4 ευρώ 31,32 ευρώ 33,04 ευρώ
Υπάλληλοι (που δεν έχουν συμπληρώσει τριετία ή
προϋπηρεσία και είναι άγαμοι) 681 ευρώ 701 ευρώ 740 ευρώ
Πηγή: ΕΓΣΣΕ 2008-2009
ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ: ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ
Διαφήμιση
